NHÂN SINH TIỀN TIẾN TỨ BỘ

Nhân Sinh Tiền Tiến Tứ Bộ  .

- Đây là bốn bài viết rất có ý nghĩa, rất đáng để chúng ta đọc. 

Xin được chia sẻ cùng quý vị.

- Nếu bạn đã có đọc qua những bài này rồi, đọc lại một lần nữa, bạn sẽ có thêm những lãnh hội khác biệt hơn.

- Đọc xong bốn bài viết dưới đây, chúng ta sẽ phải suy nghĩ, có phải là mình đã có quá nhiều lỗi lầm trong quá khứ? có phải là mình đã quá chủ quan? Với bốn bài viết này, chúng ta sẽ thấy rõ ngay trong lòng mình, cái đời người của mình sẽ được tiến về phía trước qua bốn bước.

1-    NGỘ NHẬN  (hiểu lầm)

Năm đó tại Alaska Hiệp Chúng Quốc, có đôi trai gái kết hôn với nhau. Kết quả của cuộc hôn nhân đó là vấn đề sinh dưỡng, người đàn bà vì bị khó sanh mà phải từ biệt cõi đời, để lại một đứa bé thơ cho người chồng.  Anh chồng vừa rất bận rộn  sinh kế, lại vừa rất bận rộn việc gia đình.  Vì không có người giúp trông coi đứa con thơ, anh huấn luyện được một con chó, con chó này rất thông minh, lại rất ngoan ngoản nghe lời, nó biết trông coi em bé, nó tha bình sữa để cho bé bú, nuôi dưỡng bé.  Có một ngày kia, người chủ có việc phải rời nhà, anh dặn dò con chó trông coi nuôi nấng cho bé con.  Anh đi tới một thôn làng khác, vì gặp phải tuyết lớn rơi, không thể về nhà được trong cùng ngày đó.  Qua đến ngày thứ hai mới về được nhà, con chó nghe tiếng lập tức chạy ra nghênh đón chủ mình.

Người chủ mở cửa phòng ra xem thì thấy đâu đâu cũng đều là máu, ngẩng đầu nhìn lên trên giường cũng là máu, chẳng thấy đứa con đâu cả, mà thấy trên thân mình con chó và miệng của nó cũng dính đầy máu me, người chủ phát hiện cái tình cảnh này, ngỡ là con chó đã trở lại cái tính dã man của loài thú, và nó đã ăn thịt con mình. Trong cơn giận dữ, anh xách con dao to lớn và chặt đầu con chó đi, anh đã giết chết con chó thật sự rồi. 

Sau đó, bỗng nhiên anh nghe có tiếng con nhỏ của mình, lại thấy nó từ dưới gầm giường bò ra, thế là anh bồng đứa bé lên, tuy là trên mình em cũng có dính máu, nhưng em không có bị thương tích gì.  Anh rất lấy làm lạ, chẳng biết việc gì đã xảy ra, anh nhìn kỹ lại con chó, thấy đùi của nó đã bị mất một mảng thịt, còn kế bên là một con chó sói, miệng nó đang gậm miếng thịt của con chó.  

À, thì ra con chó nhà đã cứu tiểu chủ nhân, lại bị chủ nó giết nó một cách tàn nhẫn dã man, oan uổng, đây đã là một sự ngộ nhận (hiểu lầm) hết sức là đau lòng của con người.

Ghi chú : Việc hiểu lầm, con người ta thường vì không hiểu nhau, không có lý trí, không chịu nhẫn nại,khiếm khuyết về suy nghĩ, không chịu tìm hiểu đối phương từ nhiều phương diện, để phản tỉnh chính mình, lại vì não trạng bị quá xung động, trong tình huống vô ý thức mà phát sinh. Sự ngộ nhận ở điểm khởi đầu, là cứ nghĩ đến cái sai cái quấy ngàn lần vạn lần của đối phương. Vì vậy, đã làm cho sự ngộ nhận càng lúc càng thêm sâu đậm, đưa đến việc không thể hóa giải được. Con người phát sinh sự ngộ nhận đối với loài vật, mà đã có cái hậu quả ghê gớm, nghiêm trọng như vậy; nếu đây là sự ngộ nhận giữa con người và con người, chắc chắn là khó mà tưởng tượng nổi hậu quả, có khi trở ngược hại chính mình.  

2.  ĐINH TỬ (Cây đinh)

Có một cậu bé trai có tật xấu là ưa nổi nóng quạu quọ, vì vậy, cha cậu đã đưa một túi đinh, bảo cậu mỗi khi nổi nóng quạu quọ thì hãy đóng một cây đinh lên trên bờ rào phía sau vườn nhà. Ngày thứ nhứt, cậu đóng được 37 cây đinh. Từ từ, mỗi ngày số đinh được đóng lên bờ rào mỗi ít đi. Cậu cũng nhận thấy mình đã khống chế phần nào tật xấu, cũng như cái việc đóng những cây đinh có hơi dễ dàng. 

Cuối cùng, có một ngày kia cậu bé này cũng thấy là mình vẫn đủ nhẫn nại để không nổi lên cái tật xấu nóng nảy quạu quọ nữa, bèn báo cho cha nó biết việc này.

Cha cậu lại bảo, bắt đầu từ nay, mỗi khi khống chế được tật xấu thì hãy nhổ bỏ một cây đinh. Ngày ngày trôi qua, sau cùng cậu báo cho cha hay là đã nhổ hết những cây đinh rồi.  Người cha nắm tay con trai, cùng đi ra sau vườn nhà và nói rằng: Con của cha, con ngoan lắm, con làm rất hay. Nhưng  hãy nhìn những lỗ đinh trên bờ rào: bờ rào này không thể hồi phục được nguyên trạng nữa.  Một khi con nổi nóng thì những lời nói của con cũng giống như những cái lỗ đinh này, chúng đã để lại những vết hằn. Giả dụ như con dùng dao đâm người ta một dao, thì bất luận là con đã nói bao nhiên lần những lời tạ lỗi, vết thương đó vẫn sẽ vĩnh viễn còn đó.

Những lời nói (xóc óc) nhức nhối cũng ví như sự nhức nhối thực tại, không làm sao chấp nhận được (dù đó chỉ là lời nói). 

Ghi chú: Giữa người và người với nhau, thường do cố chấp bởi những lỗi lầm giữa đôi bên, đã tạo nên  những thương tổn vĩnh viễn cho nhau. 

Nếu mọi người trong chúng ta đều có thể tự mình làm, bắt đầu có thái độ khoan dung đối với  mọi người, bạn nhất định sẽ nhận được những kết quả tốt mà bạn không hề nghĩ tới... Giúp mở cánh cửa sổ cho người ta, cũng là để cho chính mình nhìn thấy được một không gian hoàn chỉnh hơn.

  

3.  THẢ MẠN HẠ THỦ  (Xin hãy chậm xuống tay)

Đại đa số các cộng sự viên đều rất phấn khởi, vì khu làm việc này vừa đổi lại một viên quản đốc mới, nghe nói ông này rất có khả năng, đặc biệt được đưa đến đây để chỉnh đốn nghiệp vụ và nhân sự.  

Ấy thế mà, cứ một ngày rồi một ngày trôi qua, ông quản đốc mới này chẳng làm gì hết, mỗi ngày đều có những quà cáp được đưa vào văn phòng, ông vẫn "trốn" luôn trong đó, ít khi nào chịu ra ngoài, cái thành phần bất hảo ở khu này càng lộng hành tác oai tác quái dữ hơn.  

"Ông ta đâu có phải là người có khả năng! Ông chỉ là một lão già tốt và nhu nhược, so với quản đốc trước còn dễ bị người ta ăn hiếp nhiều hơn" !  

Bốn tháng trời trôi qua, các cộng sự viên đang trong tình trạng thất vọng đối với ông quản đốc hiền hòa mềm yếu này.

Một ngày kia, bỗng dưng ông ta "diễn oai" đối với cái thành phần bất hảo kia, dần dần đều bị ông bứng từng tên một, cho về vườn "đuổi gà", còn những người có khả năng đều được ông cất nhắc cho thăng tiến. Xuống tay vừa nhanh, vừa chính xác, đối với bốn tháng "bảo thủ" đã biểu hiện vừa qua, nay ông rõ ràng là một nhân vật cứng rắn và cương quyết, hoàn toàn khác xưa. 

Trong tiệc liên hoan cuối năm, sau khi đã qua ba tuần rượu, ông quản đốc mới bèn thố lộ tâm tình :

"Tôi nghĩ là cái nhìn của các bạn đối với tôi trong những ngày vừa mới nhậm chức, và sau khi tôi khai đao múa búa trừ hại, nhất định là có những thắc mắc phải không?  Xin hãy nghe tôi kể lại một câu chuyện, các bạn sẽ hiểu ngay:

"Tôi có một người bạn, ông ta mua một căn nhà có cả một vườn cây hoa thảo, khi mới dọn vào, ông ta liền chỉnh đốn, tất cả những hoa thảo cây cối, đều được làm sạch hết, để trồng lại những bông hoa mới.  Có một ngày kia, người chủ nhà cũ đến thăm, mới vừa bước vào cổng, ông giựt mình hỏi rằng:

"Những cây hoa quý Mẫu Đơn giờ đâu mất hết rồi"?

Bạn tôi bấy giờ mới hiểu ra là chính mình đã triệt hạ hết những cây Mẫu Đơn quý mà mình tưởng chúng là những hoa rừng cỏ dại. Sau này, ông ta lại mua thêm một căn nhà nữa, tuy là vườn cây hoa cỏ tạp nhạp, ông vẫn "án binh bất động". Quả nhiên trong mùa Đông cứ ngỡ là những cây rừng cỏ dại thì, mùa Xuân lại nở hoa dầy đặc xinh tươi; trong những ngày Xuân ngỡ là cỏ dại thì, mùa Hạ lại hiện ra những tấm thảm gấm hoa tươi mát; và trong nửa năm chẳng động tịnh gì đến những loài cây nho nhỏ, thì những ngày Thu đã đỏ hồng những chiếc lá dễ thương.  Mãi cho đến cuối Thu, ông mới thực sự thấy được những loài cây cỏ vô dụng, và bắt đầu dọn dẹp sạch sẽ, đồng thời giữ lại những loài hoa thảo mộc thật sự trân quý. Nói đến đây, ông quản đốc bèn nâng ly :

"Xin cho tôi kính tửu các vị ở đây, vì các vị cũng như là những hoa mộc ở trong "vườn hoa" công ty này, các bạn đã là những cây trân quý trong đó, những cây trân quý này không thể nào trong năm mà có thể đơm bông kết trái hết được, cần phải trải qua một thời gian dài mới có thể nhận ra được. "

4.  KHOAN DUNG  (Đại lượng bao dung) 

Đây là một câu chuyện về một anh chiến binh, người vừa trở về từ chiến trường Việt Nam . Từ San Francisco, anh điện thoại về cho cha mẹ anh và báo tin rằng: 

"Con đã về rồi, con xin có một thỉnh cầu.  Con muốn dắt theo một người bạn đồng hành cùng về nhà mình". 

"Dĩ nhiên là được"! 

Ba má anh đáp, 

"Ba má rất vui mừng được gặp bạn con".  

Người con lại tiếp tục: 

"Nhưng có một việc con cần phải thưa trước cho ba má rõ, bạn con đã bị thương từ chiến trường Việt Nam, bị mất đi một cánh tay và một cái chân, hiện tại bạn con chẳng có nơi để nương tựa, con muốn đem bạn về cùng sinh hoạt chung với gia đình mình".  

"Con ơi, thật là điều đáng tiếc, có thể chúng ta giúp tìm một nơi cho nó được an thân sinh sống".  

Cha anh lại nói tiếp 

"Con ạ, chắc con chẳng biết là con đang nói gì phải không? Như bạn của con là một người tàn phế, hẳn là chúng ta phải mang một gánh nặng trách nhiệm lớn đó con.  Chúng ta lại phải đối diện với những khó khăn trong cuộc sống của chính mình trong tương lai, không thể vì nó mà làm ảnh hưởng xấu đến cuộc sống của gia đình mình.  Ba đề nghị với con là hãy về nhà trước và hãy quên người bạn đó đi, tự nó nhứt định cũng sẽ tìm được một nơi dung thân mà con".  

Nói xong ông liền cúp điện thoại, từ đó hai ông bà không nhận được tin tức gì từ người con nữa.  Vài ngày sau, hai ông bà nhận được điện thoại của cảnh sát San Francisco báo cho hay là, con trai ông đã té lầu chêt rồi. Cảnh sát tin rằng đây chỉ là chuyện đơn thuần tự sát mà thôi. Thế là hai ông bà gấp rút bay qua San Francisco, nhờ cảnh sát đưa đi nhận diện di thể của con mình. Đúng rồi, chính là con mình đây, không sai, điều hết sức ngạc nhiên ở đây là con trai của mình, tại sao lại chỉ có một cánh tay, và cũng chỉ có một cái chân mà thôi.

Cha mẹ trong câu chuyện này cũng như trong đại đa số chúng ta hầu hết đều giống nhau.  Cùng với những người, với sự ưa thích về diện mạo xinh đẹp, hoặc giả là nói năng duyên dáng và dí dỏm, thì lại có thể chấp nhận quá dễ dàng, thế nhưng để ưa thích những sự việc mà có thể gây bất tiện, hoặc là làm cho chúng ta không vui thì lại rõ ràng là một điều khó lòng mà chấp nhận được.

Chúng ta thường là chấp nhận sự kiên trì, xa lánh những người không có được sự khỏe mạnh, tốt tướng hoặc thông minh như chúng ta. Tuy nhiên cũng có một số người thì lại nhân từ hơn chúng ta rất nhiều. Họ không bao giờ oán than hay hối tiếc khi họ thương yêu chúng ta, cho dù là chúng ta bị tàn phế ở mức độ nào đi chăng nữa, họ vẫn mở rộng vòng tay đón nhận chúng ta. 

            Đêm nay trước khi vào giấc ngủ, ta hãy thử tiếp nạp tha nhân, bất luận họ là những con người như thế nào, hãy dùng cái tâm để hiểu dùm cho giữa những khác biệt của họ và của ta.  Mỗi một con người đều có tàng ẩn trong tâm một món đồ quý giá thần kỳ, đó là "Tình Bạn". Bạn không thể nào biết được Tình Bạn đó sẽ phát sinh bằng cách nào, và vào lúc nào, nhưng bạn chắc chắn phải biết rằng Tình Bạn sẽ mang đến cho chúng ta một món quà rất đặc biệt trân quý.

Bạn hiền có thể ví như là một bảo vật quý hiếm. Bảo vật này mang lại cho chúng ta những nụ cười, khích lệ chúng ta thành công. Họ (bạn hiền) lắng nghe tiếng nói từ nội tâm của chúng ta, cùng chúng ta chia sẻ từng câu khen tặng tốt đẹp hay lời chê bai chỉ trích xác đáng ..  Trái tim của họ lúc nào cũng vì chúng ta mà rộng mở. Bây giờ xin hãy nói với bạn bè của bạn là, bạn đã có rất nhiều ưu tư, và rất cần đến họ, bạn không thể thiếu họ được.   

Vậy thì, trước khi có một sự phán đoán hoặc quyết định đối với bất cứ người nào,

Đầu tiên, hãy nghĩ xem, đây có thể là một sự "Ngộ Nhận" (hiểu lầm hoặc sai lầm)? 

Kế đó là, ta có cần phải đóng một cây đinh  "Đinh Tử"?  

Và nếu có thể thì, xin hãy chậm xuống tay "Thả Mạn Hạ Thủ",

Bởi vì, lúc mà bạn có sự " Khoan Dung "  (Đại lượng bao dung) đối với ngưòi khác, cũng tức là lúc mình đã "Khoan Dung" với chính mình.

                                                                                               ( Mai Nương sưu tầm )

VÀI HÌNH ẢNH CỦA PT HTDC LIÊN ĐOÀN THÁNH LINH GP Đ...

            

CHIẾN DỊCH THỪƠNG NIÊN MÙA VỌNG 2012 HTDC GP ĐN

KẾT QUẢ CUỘC THI GIÁO LÝ HTDC GP ĐN

Vào ngày Chúa nhật 20 tháng 01 năm 2013 , để kết thúc Chiến Dịch Thường Niên MÙA VỌNG 2012 ,  HTDC GP ĐÀ NẴNG  đã tổ chức thi giáo lý cho toàn Liên đoàn THÁNH LINH  tại Giáo phận .

Sau khi tổ chức thi ở 5 cụm cho những Đoàn ở gần  nhau ; đã chọn được 5 đội nhất để vào chung kết ở Trung Tâm mục vụ . Mỗi đội dự thi gồm 12 em và 2 Huynh trưởng , nhiều đoàn ở xa nhưng cũng thuê xe cho các em đi cổ động , vui lắm . 

Nội dung chương trình là KINH THÁNH  và NĂM ĐỨC TIN .

Qua  4 vòng thi chiếu trên màn ảnh rộng, rất sôi nổi và hào hứng . Xen vào là trò chơi thổi bong bóng và thi vẽ logo Năm Đức Tin .

Kết quả chung cuộc :

        - đội GIACOBE giáo xứ VÂN ĐÕA  và GIUSE giáo xứ LE SON đồng hạng nhất,

        - đội THÁNH TÂM  giáo xứ  CỒN DẦU  giải 3; 

        - 2 giải khuyến khích  là HIỂN LINH giáo xứ THANH BÌNH và đoàn PHÊRO PHAOLO gx PHÚ HẠ  . 

Cha Hạnh rất là vui . Tất cả 154 người gồm quý Cha , các Trưởng và các em quây quần ăn cơm hộp , có đội trống nhí của đoàn Gioan giáo xứ AN THƯỢNG  đi cổ vũ nữa .

Anh Liên sẽ gửi hình cho các anh chị xem để sống lại những phút giây ngày xưa thân ái nhé .

Đây cũng là một Chiến Dịch Thường Niên của hoạt động Hùng Dũng , trong việc dạy và học giáo lý . Ước gì có các anh chị cùng tham gia giúp đỡ .

Rất vui vì các em Huynh trưởng hưởng ứng, mừng là sẽ có đội ngũ kế thừa cho những cựu huynh trưởng già . 

Xin cầu nguyện cho HTDC GP ĐN LIÊN ĐOÀN THÁNH LINH  nhé .

Hy vọng thêm đủ  20 đoàn để lên TỔNG LIÊN ĐOÀN .

                                                                          Tram Phan

                                                                       BCH  HTDC GP ĐN

HOẠT ĐỘNG TÔNG ĐỒ THIẾU NHI (3)

III

GIÁO HỘI VÀ ĐỨA TRẺ

            Ở chương đầu, chúng ta đã vắn tắt đề cập đến vị trí của Giáo hội trong việc giáo dục.

            Những trang sau đây sẽ trình bày rõ quan điểm của Giáo hội về trẻ em và nêu ra ít nhiều cương yếu về Mục vụ Tuổi thơ.

I.- TRẺ EM TRONG GIÁO HỘI

+ ĐỌC QUA PHÚC ÂM, CHÚNG TA NHẬN THẤY DỄ DÀNG THÁI ĐỘ CỦA CHÚA KITÔ LIÊN HỆ ĐẾN TRẺ EM, TOÀN LÀ MỜI ĐÓN, YÊU THƯƠNG, ƯU ÁI NỮA.

            Những đoạn văn không nhiều lắm, nhưng ý nghĩa. Chúng ta chỉ nhắc lại ba đoạn mà thôi:

_ TRONG THÁNH LUCA (xvii, 15-17): “Người ta đem đến với Ngài cả những trẻ nhỏ để Ngài động đến chúng: thấy thế, các môn đệ quở trách chúng. Nhưng Chúa Giê su gọi chúng lại, Ngài bảo : “Hãy để các em nhỏ đến với tôi, đừng ngăn cản chúng. Thật ra, tôi bảo anh em : ai không đón nhận Nước Thiên Chúa theo lối trẻ nhỏ, sẽ không vào nước đó”.

            Rất dễ tưởng tượng một quang cảnh : trẻ em len vào giữa những người lớn chen chúc chung quanh Chúa Giê su để đứng lên trước, và người lớn đẩy chúng về phía sau. Ở thời chúng ta cũng dễ xảy ra như thế “tụi nhỏ, không phải việc chúng mày”. Nhưng chính những em bé có vẻ quấy nhiễu, làm phiền mấy người lớn, lại được Chúa Giê su đem ra làm gương : “Nước Thiên Chúa thuộc về những ai giống như chúng…”.

_ TRONG THÁNH MATTHEÔ (XVIII, 1-7): “Lúc đó, các môn đệ đến gần Chúa Giê su để hỏi Ngài :”Ai lớn nhất trong Nước Trời”? Ngài gọi một em bé, để em đứng giữa họ và nói :”Quả thật, Thầy bảo các anh, nếu các anh không trở lại thân phận trẻ em, các anh không thể vào Nước Trời. Ai nên như em nhỏ này, sẽ lớn nhất trong Nước Trời. Ai đón tiếp một em nhỏ như em này vì danh Thầy, là đón tiếp Thầy. Nhưng nếu ai mắc lỗi làm gương xấu cho một trong những em nhỏ này đang tin tưởng ở Thầy, thà nó thấy mình bị cột cổ vào một thớt cối lừa đang quay dây và chìm xuống giữa biển còn hơn”.

            Những lời cuối cùng này có vẻ nghiêm khắc gợi cho chúng ta một ý niệm về sự tôn trọng sâu xa của Chúa Giê su đối với trẻ em.

_ TRONG THÁNH MATHEÔ (XXI, 15-16):

Trước … “những trẻ em đó đã hô trong Đền thờ “Con vua David muôn năm”! các đại giáo trưởng và các luật sĩ tức giận nói với Ngài :”Thầy có nghe tụi chúng nói gì không”? Chúa Giê su đáp: “Có. Các ông chẳng bao giờ đọc đoạn văn này : Qua miệng những em nhỏ và trẻ còn bú, Chúa đã dành riêng một lời ca tụng ư”?.

            Các tư tế và luật sĩ nổi giận. Chúa Giê su tán thành.

            Ngôn ngữ cử chỉ của Chúa Giê su đã ghi tạc trong Giáo hội lòng ưu ái đối với trẻ em. Giáo hội biết khi tôn trọng chúng, tiếp đón chúng, là người tiếp đón chính Chúa Giê su. Người cũng biết trẻ em đủ khả năng một cách kỳ diệu làm vinh danh Thiên Chúa. Đến lượt người, người nhắc lại các lời Chúa. Mặc dầu chúng còn non dại, không kinh nghiệm, người cũng dành chỗ trong lòng người cho chúng.

+ THIÊN CHÚA TIẾP ĐÓN TRẺ EM, LẤY CHÚNG LÀM GƯƠNG, COI CHÚNG CŨNG NHƯ NHỮNG NGƯỜI CÓ KHẢ NĂNG ĐEM SỨ ĐIỆP ĐẾN CHO THẾ GIỚI, HOÁN CẢI MỘT TÂM TRẠNG, MỘT KHUYNH HƯỚNG, MỘT LỐI NHÌN VÀ HÀNH ĐỘNG, NHƯ NHỮNG PHẦN TỬ HOẠT ĐỘNG TRONG XÃ HỘI, CỘNG ĐỒNG NHÂN LOẠI.

_ Ở CHƯƠNG III TẬP NHẤT SÁCH SAMUEL (1-21) : Chum một sứ điệp cho đại giáo trưởng Elia và cho toàn dân.

_ CHƯƠNG XIII SÁCH DANIEL, TỪ CÂU 1 ĐẾN 64 cho biết Daniel được Chúa gọi để nói ra sự thật, sửa lại bản án cho bà Suzanna bị hai lão già là những bậc lãnh đạo và thẩm phán của dân tố cáo và bị quần chúng lên án tử hình.

_ TRONG PHÚC ÂM THÁNH GIOAN, CHƯƠNG VI (1-15) : Chúa Ki tô cần dùng năm tấm bánh mạch và hai con cá của một em bé để nuôi cả một đám đông năm ngàn người.

            + Ở MỌI THỜI, NHỮNG SÁNG KIẾN CỦA GIÁO HỘI DỰA TRÊN SỰ KIỆN ĐỨA TRẺ LÀ MỘT NHÂN VẬT, DUY NHẤT, ĐỘC ĐÁO, ĐÃ NHẬN NƠI CHÚA ƠN GỌI BẢN THÂN VÀ ĐƯỢC CHÚA BAN CHO QUYỀN TỰ DO, CÓ KHẢ NĂNG ĐÁP LẠI TIẾNG GỌI ĐÓ VÀ TRỞ NÊN SẴN SÀNG ĐỂ THÁNH LINH SỬ DỤNG.

            Phép rửa tội là nguồn sống, năng lực, các trách nhiệm. Dầu là trẻ em người chịu trở nên phần tử sống của Huyền thể, phần tử sống của Giáo hội.

            Các chân lý căn bản đó đã được cộng đồng Vatican II đặc biệt nêu rõ. Không có tham vọng nghiên cứu vấn đề đầy đủ ở đây, chúng ta chỉ ghi lại một vài cương yếu rút ra từ những lược đồ hay sắc lệnh của Công đồng.

A._ GIÁO HỘI, DÂN CỦA THIÊN CHÚA.

            Câu định nghĩa đúng về Giáo hội, là một dân, dân của Thiên Chúa, một dân có thật, đang sống, cần phải lớn lên mãi.

1)    MỘT DÂN CÓ THẬT TỪ GIAO ƯỚC CỦA CHÚA VỚI ISRAEL, hình dung trước giao ước được thiết lập bằng máu Chúa Ki tô, giao ước kêu gọi quần chúng nhân loại hợp lại làm một, và trở nên dân mới của Thiên Chúa …

Hết thảy mọi người, ở mọi thời đại, mọi quốc gia, mọi tuổi tác, thuộc mọi giai cấp đều có thể là những thành phần của dân đó không có gì phân biệt. Không một ai bị coi như xa lạ hay bị tẩy chay.

2)    MỘT DÂN SỐNG, SỐNG BỞI SỰ SỐNG CHÍNH VỊ THỦ LĨNH LÀ CHÚA KI TÔ ban cho, mỗi phần tử trong dân tham dự vào chính những chức vụ của Chúa Ki tô. Điểm này là điểm tối hệ trọng cho cả các em nửa :

_ Chức vụ ca tụng Thiên Chúa : Đức Ki tô đã làm tròn chức vụ này, toàn dân cũng phải thi hành : người này dâng của lễ nhân danh những người khác, cho những người khác : những người khác đem đến kinh nguyện, những hoạt động, đau khổ, nhọc mệt của mình, của anh em mình, nói tắt một lời, đem lại trong sự tiếp xúc với Chúa tất cả thế giới. Điều mà Công đồng, đối với các phần tử dân Chúa, gọi là “chức vụ tư tế”;

_ Chức vụ giáo huấn : Đức Ki tô chu toàn, cả dân Chúa đều phải làm tròn : mỗi ngày tùy những đặc ân và theo nghĩa vụ nhận được, và mọi người bằng chứng tích và hành động, để trong cuộc sống hằng ngày sức mạnh Phúc âm sáng tỏ. Chức vụ đó Công đồng gọi là “chức vụ tiên tri”;

_ Chức vụ tập hợp : Đức Ki tô đã làm, toàn dân phải thi hành. Mỗi người phải tập hợp những kẻ khác, do đấy, làm cho chân lý soi sáng cả cuộc sống trần thế, làm cho công lý, bác ái và hòa bình giúp tập hợp mọi người, Công đồng gọi đấy là “chức vụ hoàng tộc” của dân Chúa. Cuộc sống của dân, của từng phần tử trong dân là ở chỗ ấy, chúng ta cũng nên nhắc lại là dẫu ở tuổi nào, địa vị nào, nước nào đi nữa.

3)    MỘT DÂN ĐANG LỚN, PHẢI LỚN LÊN CHO ĐẾN TẬN THẾ, vì dân ấy trong tay Đức Ki tô là khí cụ của việc cứu chuộc cả thế gian và như muối của trái đất. Ra đi với tất cả những gì cao đẹp trong tâm hồn và nghĩ tưởng đến muôn người, ra đi với tất cả những gì cao đẹp trong những nghi thức riêng của họ, trong nền văn minh của họ, không được đánh mất cái gì mà phải nuôi dưỡng tất cả, hoàn thành tất cả, cho sáng danh Chúa và hạnh phúc nhân loại.

Bản chất dân Chúa là truyền giáo. Các phần tử phải ý thức điều đó – tùy theo tuổi tác, khả năng, chắc chắn thế  - nhưng tất cả đều phải ý thức những giá trị nhân bản cần được khám phá, nuôi dưỡng và thánh hóa.

Như thế chúng ta phải ý thức một Giáo hội không do thế gian, bởi vì Giáo hội phát sinh do kế hoạch cứu rỗi của Thiên Chúa và luôn luôn được Chúa điều khiển thánh hóa … nhưng một Giáo hội thật sự ở giữa thế gian, được cấu tạo bởi toàn dân Chúa, luôn luôn cố gắng bành trướng, để ghi nhận thế kỷ chúng ta cũng như các thế kỷ khác vào lịch sự cứu độ.

Chính Giáo hội ấy - chứ không phải một Giáo hội khác – Giáo hội ấy đã được lập cư trên trái đất, Giáo hội ấy muốn xây dựng Nước Chúa, chúng ta cần phải giúp trẻ em khám phá. Chính cái vai trò hoạt động của các phần tử dân Chúa, chúng ta cần phải chuẩn bị cho chúng đóng, chính cái vai trò ấy, cần phải giúp chúng sống để rồi đem Phúc âm vào nếp sống hằng ngày.

B._ GIÁO DỤC KI TÔ GIÁO.

1) GIÁO HỘI CẢM THẤY CẦN THANH MINH VÀ NÓI TẠI SAO GIÁO HỘI LO VIỆC GIÁO DỤC.

Giáo hội thanh minh vì người cảm thấy rất rõ có một số cá nhân, phe phái chính trị và cả một số chính phủ, phản kháng người về đặc quyền đó. Giáo hội nói rằng, lo việc giáo dục, Giáo hội vốn đã làm, đang làm và sẽ còn làm, vì nó nằm trong nhiệm vụ của người.

a)    Trong nhiệm vụ của người, vì người lưu tâm đến tất cả cuộc sống con người.

Đối với Giáo hội những cái đụng chạm đến con người đều pha lẫn vào ơn gọi siêu nhiên của con người nên không có gì xa lạ. Giáo dục muốn đề cao giá trị những con người, đưa nó đến tuổi thành nhân để đảm bảo tương lai cho nó trong toàn thể xã hội. Tất cả những cái đó phải được thực hiện trong sự trung thành với lề luật Chúa và trong quan niệm Ki tô giáo về con người, về cuộc sống và về vũ trụ. Do đấy, tất cả những gì là giáo dục đều được Giáo hội quan tâm.

a)    Có lẽ ngày nay Giáo hội càng quan tâm nhiều hơn, vì đặc quyền dạy dỗ giáo dục càng ngày được khắp hoàn cầu chấp nhận và càng ngày càng là một thực tế. Việc dạy dỗ giáo dục càng trở nên thực tế thì Giáo hội càng mừng, nhưng càng muốn soi sáng những tìm tòi và những thực hiện.

b)   Trường học thêm nhiều, nhưng phương pháp sư phạm của các trường, các phong trào thiếu nhi biến đổi, việc truyền thông xã hội tiến bộ, những cuộc giải trí phát triển v.v.. và tất cả đều thúc đẩy đến học vấn. Đấy là điều hay, nhưng nền học đó không thể đứng biệt lập với đức tin, mà phải được đức tin soi sáng. Giáo hội cần phải can thiệp để không một cái gì trong văn hóa đi ngược với đức tin. Giáo hội cần phải can thiệp để tìm tòi những phương tiện ngõ hầu khi văn minh tiến bộ, đức tin càng thêm vững mạnh và soi sáng văn minh đó. Giáo hội biết rõ xuyên qua sự phát triển các phương pháp học đường, các phương pháp văn hóa, các phương pháp giải trí, những triết thuyết, những quan niệm về con người, về cuộc sống và về xã hội càng tiến bước hơn. Giáo hội ước mong các ki tô hữu được tôn trọng và một nền triết học có khả năng cảm hướng hết thảy các phương pháp đó.

2) GIÁO HỘI NHẮC LẠI HAI KHÍA CẠNH KHÔNG THỂ TÁCH RỜI CỦA NỀN GIÁO DỤC KITÔ GIÁO.

a) Khía cạnh người, với sự phát triển hòa điệu các tài năng thể lý, trí tuệ, luân lý… với sự chinh phục tự do đích thực… sự cần thiết giáo dục phái tính… với sự khẩn thiết huấn luyện lương tâm v.v…

b) Khía cạnh siêu nhiên của giáo dục, với sự dẫn dắt trẻ em vào mầu nhiệm cứu độ và trong hai cực của mầu nhiệm đó : cực bản thân, để đặc ân đức tin luôn luôn ý thức thêm và cực tập thể, sự khám phá cuộc sống bác ái với những người khác, cuộc sống bác ái phải đi tới tông đồ.

Giáo hội nói rõ với chúng ta trong bản tuyên ngôn đó rằng hai cực người và siêu nhiên của giáo dục nó quan yếu, cần thiết và không thể tách rời nhau.

3)    GIÁO HỘI SẮP XẾP NHỮNG PHƯƠNG TIỆN ĐỂ GIÚP CÁC CHA MẸ CÓ TRÁCH NHIỆM GIÁO DỤC.

a)    Trước hết huấn luyện giáo lý;

b)   Rồi các phương tiện giáo dục, các Nghị Phu cho biết, nhất là các phương tiện truyền thông xã hội (đối với trẻ em, báo chí trẻ con phải chiếm chỗ ưu tiên), các tổ chức làm nảy nở thể xác và tinh thần… các phong trào thanh thiếu niên và các trường học. (Một số người có lẽ sẽ ngạc nhiên vì thấy trường học cũng được xếp vào, nhưng phần sau của bản tuyên ngôn (về giáo dục kitô giáo) lưu ý đến các trường).

Như thế, chúng ta cảm thấy - dầu không nói rõ, nhưng theo văn mạch có thể rút ra – các tổ chức ấy cần phải có sự hợp tác với nhau hầu đem lại lợi ích cho đứa trẻ.

C.- GIÁO HỘI TRONG THẾ GIỚI.

            Bản tuyên ngôn đó là một trong những trọng tâm của Công đồng, tỏ rõ ý Giáo hội muốn thích ứng và đi đến thế giới.

            Giáo hội muốn thích ứng với mọi người bởi vì tất cả là con cái Giáo hội, ít ra trong hy vọng… Giáo hội muốn nói với thế giới từ những vấn đề được đặt ra để người lấy ánh sáng Phúc âm soi cho… Khi nói với mọi người và thế giới như thế, người chỉ nhầm một mục tiêu : tiếp tục công trình của Chúa Ki tô, Đấng đã đến để phục vụ và cứu vớt.

1)    TRƯỚC HẾT GIÁO HỘI NHẬN THẤY THẾ GIỚI SỐNG MỘT THỜI ĐẠI MỚI CỦA LỊCH SỬ.

Những thay đổi sâu xa và mau chóng lan tràn khắp nơi, do hoạt động sáng tạo của con người, hoạt động sáng tạo đó là phản ảnh hoạt động sáng tạo của Thiên Chúa, đánh dấu lối nghĩ và làm của con người, khiến con người càng thêm do dự lo âu. Thế giới đầy của cải và khả năng, trong khi đó một phần khá đông nhân loại bị đói khổ và mù chữ hoành hành… Thế giới khám phá sự duy nhất nhờ những cách truyền đạt phát triển, nhưng lại tạo ra những nguy hiểm mới, những đối nghịch mới… Những thay đổi lớn trong trật tự xã hội với những biến chuyển, tạp chủng, sự xã hội hóa… Những thay đổi tâm lý, nhất là giới trẻ, họ ý thức những trách nhiệm của họ mai ngày và muốn đương đầu… Giữa tất cả những biến thiên ấy, tôn giáo ra như cổ hủ nhiều và lạc hậu, dễ bị thay thế bởi khoa học hay một thuyết nhân bản mới … Nói tóm lại, Giáo hội nhìn những mối căng thẳng, những lệch lạc ấy cũng như Giáo hội cảm thấy những khát vọng sâu xa của nhân loại, những câu hỏi được đem tới mỗi ngày và Giáo hội muốn giúp giải đáp.

2)    ĐỨNG TRƯỚC SỰ CHỜ MONG ẤY CỦA THẾ GIỚI – CÔNG ĐỒNG NÓI ĐẾN MỐI ƯU TƯ CỦA THẾ GIỚI – GIÁO HỘI NHẮC LẠI THIÊN CHỨC, PHẨM GIÁ VÀ SỰ CAO CẢ CỦA CON NGƯỜI CẦN PHẢI ĐƯỢC TÔN TRỌNG VÌ ĐẤY LÀ ĐIỀU CHỦ YẾU… Giáo hội nhắc lại rằng con người bị tội lỗi phân hóa nơi bản thân, cần phải sống một cuộc sống chiến đấu không ngừng giữa thiện và ác. Giáo hội nhắc lại rằng những điều đó đích thật không riêng cho những ai tin Chúa Ki tô mà cho mọi người. Thiên chức đó tác động trong những cộng đồng nhân loại và để tôn trọng nó, cần phải đề cao công ích, tôn trọng các kẻ khác, kể cả thù địch, thiết lập sự bình đẳng giữa người với người và công bằng xã hội, mọi điều Chúa Ki tô đã giảng dạy trong Phúc âm.

3)    SAU KHI NHẮC LẠI SỰ CHỜ MONG CỦA THẾ GIỚI, CÁI THIÊN CHỨC ĐÓ CỦA CON NGƯỜI CẦN PHẢI TUYỆT ĐỐI GIỮ GÌN, GIÁO HỘI XÁC ĐỊNH THÁI ĐỘ CỦA MÌNH VÀ CỦA CÁC KI TÔ HỮU TRƯỚC MẶT THẾ GIỚI.

_ Giáo hội giãi bày cho ai muốn biết ý nghĩa cuộc sống, cùng đích, giải thích phẩm giá của họ và nhất là sự đảm bảo Phúc âm đem lại cho mọi người trong sự hăng say của thời đại chúng ta và những xáo trộn làm họ ưu tư. Giáo hội hiện lên như một lời giải thích và như một đảm bảo cho mỗi người.

_ Giáo hội trình bày tiếp cho xã hội, loài người sự phấn chấn tinh thần của mỗi đồng tâm tự tìm hiểu nhau, của việc xã hội hóa lành mạnh, sự liên đời kinh tế và công dân. Giáo hội nhắc lại rằng sự phấn chấn không có trong những phương tiện hoàn toàn nhân loại, nhưng trong đức tin và đức ái sống thật sự.

_ Giáo hội trình bày những cái đó cho mọi người, mọi xã hội loài người nhưng qua các phần tử, qua các Ki tô hữu mà người đời phải làm tròn với nhiệt thành và trung tín các nhiệm vụ trần thế mà không tạo ra sự đối nghịch giữa những nhiệm vụ ấy và cuộc sống tôn giáo, nhưng trong một tổng hợp kết quả giữa cả hai … Giáo hội đòi họ đừng có lưu tâm đến việc  cổ võ thế giới sống đạo, mà hãy là những chứng nhân của Đức Ki tô ở khắp nơi… Giáo hội đòi các ki tô hữu thực hiện những cái đó với ánh sáng và sức mạnh thiêng liêng mà các giám mục, linh mục phải đem lại cho họ để họ lĩnh lấy những trách nhiệm của mình. Như thế mọi lĩnh vực : gia đình và các vấn đề của nó, đà tiến của văn minh, đời sống kinh tế và xã hội, đời sống của cộng đồng chính trị, việc bảo vệ hòa bình sẽ được xoay hướng theo Phúc âm và, cuối cùng, Nước Chúa và sự cứu độ loài người được đảm bảo.

            Chính trong đường hướng vào đời đó mà chúng ta phải huấn luyện trẻ em để trong những thực tại của thế giới trẻ con, chúng đã hoạt động bằng chứng tích và hành động của mình rồi, để mai ngày chúng có thể đảm bảo sự có mặt của Giáo hội giữa đời trong cuộc sống trưởng thành của chúng sau này.

HOẠT ĐỘNG TÔNG ĐỒ THIẾU NHI (2)

II

TIN VÀO ĐỨA TRẺ

            Trước khi đi xa hơn, cần phải nhắc lại trước hết ít nhiều chân lý nguyên thủy, tán đồng sâu xa hơn những xác tín vững chắc về bản chất cũng như cuộc sống của trẻ em.

I.- ĐỨA TRẺ LÀ MỘT HỮU THỂ ĐỘC ĐÁO.

            Chúng tên là Phêrô, Myriam, Hùng, Lan, Mamadou … những trẻ em đó vây quanh chúng ta như những nhân vật, duy nhất, độc đáo. Không phải “người lớn chưa thành” cũng không phải “người rút nhỏ lại”. Những người bé ấy cần được xem xét chúng hôm nay nội tại ra sao, chứ không phải chỉ phụ thuộc vào tương lai của chúng.

* CHÚNG LÀ NHỮNG NHÂN VẬT từ bẩm thai đã phô bày trong chúng những khả năng sẽ ảnh hưởng đến nhân cách chúng mai ngày. Những khả năng mà giáo dục cần góp phần làm nảy nở.

* MỘT ĐỨA TRẺ LÀ MỘT HỮU THỂ ĐANG TĂNG TRƯỞNG BẤT TUYỆT. Nó muốn và phải lớn lên. Điều đó cho nó một động lực, một đà sống phi thường.

*  ĐẤY LÀ MỘT HỮU THỂ BẢN CHẤT LINH HOẠT, luôn luôn hoạt bát, máy động, sử dụng tất cả sức sống để xây dựng cái “tôi” của nó, để khám phá những gì chung quanh nó. Không thiếu những người lớn phải ngạc nhiên trước ý chí, sự kiên tâm của ít nhiều trẻ em.

*  ĐỨA TRẺ CÓ KHẢ NĂNG SÁNG KIẾN theo sức nó, thắng vượt chính mình, đã và theo khả năng lĩnh trách nhiệm.

*  NÓ RẤT QUẢNG ĐẠI, dễ dàng hăng say vì cái đẹp, cái đúng, cái thật.

* HOẠT ĐỘNG CHÍNH CỦA NÓ LÀ CHƠI, phương tiện thiên bẩm để khám phá những kẻ khác, thế giới. Đối với trẻ, sống là chơi. Chính trong lúc sống, tức lúc chơi nó học sống. Chơi là cái gì trọng yếu. Chính nhờ đấy, qua đấy mà đứa trẻ tự rèn luyện, lớn lên, sáng tạo, thích nghi với xã hội.

II.- NHỮNG ĐOẠN ĐƯỜNG CHÍNH CỦA TUỔI THƠ.

TUỔI THƠ LÀ MỘT GIAI ĐOẠN KHÁM PHÁ VÀ THÍCH NGHI VỚI CUỘC SỐNG.

            Đối với đứa trẻ, TỪ SƠ SINH bắt đầu chuỗi dài những khám phá, sẽ dần dần đưa nó tới chỗ hiểu biết chính mình và thế giới; khám phá sự máy động, rồi chính bản thân nó, nó mút, nó sờ, nó mó v.v.., khám phá khoảng cách, rồi tiếng nói. Như thế dần dần nó khám phá chính mình và hầu như đồng thời nó cũng khám phá những kẻ khác, nhưng liên hệ với nó. Vì khi đó nó là trung tâm của thế giới, của vũ trụ và nó xoay mọi cái về nó : tự kỷ trung tâm là nó.

CUỘC KHÁM PHÁ THẬT SỰ NHỮNG KẺ KHÁC VÀ CẢNH VỰC XÃ HỘI THỰC HIỆN Ở TUỔI HỌC TRÒ.

            Khi mà đứa trẻ trở nên bình đẳng giữa những đứa khác. Cá tính xã hội của nó thành hình dần dần; tiếp xúc với những trẻ khác và trong lúc chơi, nó tập cư xử khả dĩ được xã hội chấp nhận.

            Như thế dần dần nó chen chân vào mà không va chạm tập đoàn các trẻ em trước, rồi người lớn sau. Đấy là giai đoạn tuổi thơ gọi là trưởng thành, giai đoạn vui sống và không có chuyện gì.

RỒI NHỮNG DẤU HIỆU TIÊN BÁO SỰ KHỦNG HOẢNG SẮP TỚI XUẤT HIỆN: TUỔI THIẾU NIÊN. 

           Quân bình thể lý, có thể sử dụng những tài năng trí tuệ, đứa trẻ đột nhiên tự khám phá thấy mình có khả năng “tung bay bằng đôi cánh của nó”. Nó không còn là “đứa nhỏ” và nó tìm cách minh chứng điều đó: nó tự quyết bằng cách chống lại : đó là giai đoạn tiền thiếu niên.

            Thế giới nó đã thoáng thấy ở những giai đoạn trước, ngày kia bỗng hiện lên mới lạ đối với nó, làm nảy ra trong nó ý thức phải giữ lấy chỗ của mình: đấy là tuổi những dấn thân đầu tiên làm thỏa mãn nhu cầu sáng kiến, tự do, tự chủ, lĩnh trách nhiệm của nó.

            Chức phận tuổi thiếu niên manh nha như thế, giúp tự quyết và ý thức dần dần một cá tính tự chủ.

SỰ BIẾN HÓA ĐÓ XẢY RA THẾ NÀO?

            Sự biến hóa của đứa trẻ hoàn thành coi có vẻ lộn xộn: những giai đoạn bề ngoài ứ đọng, tiếp theo những giai đoạn biến đổi mau lẹ, tạo ra sự luân phiên những nhịp yếu và những phách mạnh đáp ứng quy luật lớn lao của những nhu cầu và ham thích.

            Tuy nhiên nhịp điệu biến hóa của mội đứa trẻ là cái gì độc đáo. Nếu có thể vạch một mức trung bình trong tuổi ấu nhi, chẳng qua chỉ là để mách bảo, bước tiến của mội lứa tuổi còn tùy ở những yếu tố khác nhau: sinh lý, xã hội, cá nhân, gia đình…

            Cảnh ngộ sống của đứa trẻ càng quân bình, sự phát triển của nó càng diễn ra hòa điệu.

III.- NHỮNG ĐỨA TRẺ.

            Đứa trẻ cảm thấy rất sớm bị lôi cuốn đến với những đứa khác, những đứa trẻ cùng tuổi. Chúng chẳng cùng chia xẻ một nguyên động lực, một đà tiến về tương lai, về sự hình thành của chúng ư? Ở điểm này, chúng tự nhận giống nhau và như thế chúng tìm cách kết đoàn với nhau để cùng nhau hành động.

            Những “tập đoàn” trẻ con đó, mà ở trong lòng nó chúng có thể là chúng, là một thành phần thiết yếu cho sự triển nở chung của chúng. Ở đấy chúng sẽ học biết về những người khác, với những ham thích, những nhu cầu, những phản ứng của chúng, bày tỏ quan điểm của chúng, nhưng cũng để ý đến quan điểm của những kẻ khác. Cùng nhau chúng sẽ tự tổ chức, lập nội quy, luật sống, sẽ đưa đường cho chúng dần dần tới chinh phục quyền tự chủ thiết yếu cho việc thực hiện nhân cách của chúng.

            Hoạt động chủ yếu của trẻ em với nhau, cái liên kết những phe đảng của chúng, cái mà nhớ đấy chúng chịu nhau, đó là chơi. Nhờ chơi tập hợp chúng lại, chúng tự khám phá ra rằng chúng bổ túc cho nhau và cùng nhau thí nghiệm sự hợp tác. Như thế, chúng ý thức cái nguyên động lực, những khả năng, sức mạnh của chúng.

            “Thế giới trẻ con” thành hình là như thế với tổ chức của nó, những tôn chỉ sống của nó, ảnh hưởng của nó. Phần đông người lớn không nhìn thấy thế giới đó. Họ là những kẻ xa lạ, là những kẻ bị khai trừ nữa. Do đấy, những người lớn thường không hay biết nó, vì lẽ nó huyền nhiệm, nó bí mật. Họ phê phán nó bề ngoài và họa hoằn họ mới thấy nó là sự phát biểu tập thể của thân phận tuổi thơ và nó tối cần cho cuộc sống trẻ em, vì ở đấy chúng mới đúng là chúng và những mối giao tế của chúng mới đích thật nhất.

IV.- NHỮNG ẢNH HƯỞNG ĐỂ DẤU VẾT NƠI TRẺ EM.

            * NHỮNG ẢNH HƯỞNG ĐÓ NHIỀU LẮM.

Chúng ta tường kê những cái chính:

NHỮNG NGƯỜI CHUNG QUANH ĐỨA TRẺ:

_ Mỗi đứa trẻ là phần tử trong một gia đình nhất định, gia đình nó chủ trương một nếp sống nào đó, một lề lối giáo dục, một cách nhìn người và sự vật. Đấy là những cái cấu thành MÔI TRƯỜNG XÃ HỘI.

_ Nó sống trong một KHU PHỐ, một LÀNG, một NƯỚC mà mỗi chổ có cái độc đáo của nó, những nếp sinh hoạt, những phong tục.

_ Nó đến hay không đến TRƯỜNG HỌC, và nhà trường có cái lối giáo dục, những thói quen sẽ đem nó đi xa nhiều ít tùy theo những khả năng của gia đình nó, tùy theo nền học của nước nó.

_ Nó GIÁO DỤC với những người hàng xóm, bè bạn, không những là các trẻ em như nó, mà cả những thanh thiếu niên và những người trưởng thành.

SINH HOẠT TRÊN THẾ GIỚI:

            Những xã hội đứa trẻ tham gia luôn luôn đem lại cho nó những nguyên tố ở bình diện KINH TẾ, CHÍNH TRỊ, VĂN HÓA, XÃ HỘI, TÔN GIÁO … Nó thấy, nó nghe … báo chí, truyền thanh, truyền hình, chiếu bóng, ngày ngày trình bày cho nó những BIẾN CỐ đang diễn ra cách xa nó cả hàng ngàn cây số…Thế giới vừa tầm tay nó với được.

            * TRONG TẤT CẢ NHỮNG ẢNH HƯỞNG ĐÓ CÓ CÁI TỐT LẪN CÁI XẤU:

_ CÓ TẤT CẢ NHỮNG GIÁ TRỊ XÁC THỰC có thể giúp nó nảy nở, làm nó phong phú…

_ CŨNG CÓ, THƯỜNG PHA TRỘN KHÍT KHAO, NHỮNG DẤU VẾT SÂU XA CỦA TỘI LỖI, SỰ ÁC, phá vỡ hòa điệu, đưa đến những thiên kiến, hận thù, xáo trộn, chết chóc… và góp phần tạo ra một tâm trạng bất an có thể nguy hại đến sự nảy nở của nó.

            * CÁC ẢNH HƯỞNG ẤY ĐỂ DẤU VẾT SÂU XA NƠI MỖI ĐỨA TRẺ, NƠI CÁ TÍNH RIÊNG CỦA NÓ, CŨNG NHƯ NƠI THẾ GIỚI TRẺ CON.

Chúng ta chỉ cần lưu ý trò chơi của trẻ em chịu ảnh hưởng bởi :

_NHỮNG NGƯỜI LỚN, cách cư xử, mối ưu tư, âm trạng của họ …

_ NHỮNG NGƯỜI HÙNG, chúng thán phục và chúng tái diễn trong trò chơi cuộc mạo hiểm của họ: những người hùng trong lịch sử, trong sách báo có tranh ảnh, các tài tử, những nhân vật quan trọng hiện đại …

_NHỮNG BIẾN CỐ địa phương, quốc gia, thế giới đập vào tính nhạy cảm, kích thích trí tưởng tượng của chúng.

            Cần phải lưu ý đến tất cả những cái hay lẫn cái dở. Cần phải biết phân biệt những giá trị mà giáo dục có thể dựa vào để vượt những trở ngại không thể tránh. Cần phải biết tìm tòi tối đa cái gì có thể đem lại cho đứa trẻ niềm vui, tình thương, sự che chở, an ninh, nâng đỡ của cộng đồng mà nó cầu mong và cần đến.

            Nhắc nhở một đôi điều đó đủ thuyết phục chúng ta rằng bản chất sâu xa của đứa trẻ khác hẳn chúng ta.

            Tuổi thơ và tuổi thiếu niên là hai giai đoạn độc đáo của cuộc sống có giá trị trong nó, cho chính nó. Hơn nữa nó thiết yếu để xây dựng một cá tính trưởng thành, cá tính này có thể bị thương tổn nhiều, nếu các giai đoạn đi trước đã không được sống trọn vẹn hay không được nảy nở.