TRUYỀN THỐNG ĐÓN NĂM MỚI THÚ VỊ Ở MỘT SỐ QUỐC GIA

   Hà Lan

Tại đất nước của những cối xay gió, người nông dân Hà Lan có truyền thống đổ nước và cacbua (carbide) vào những bình sữa đã cũ, đóng nắp thật chặt và sau đó dùng đèn khò đốt nóng phần đáy cho đến khi áp lực mạnh đẩy bật chiếc nắp và tạo nên tiếng nổ lớn như những khẩu thần công.

Một nông dân đang đốt lửa dưới đáy bình sữa làm bắn những quả bóng bay lên cao . Ảnh : Vincent jannink/AP

Buổi sáng năm mới, họ sẽ bắt đầu với hoạt động trầm mình xuống nước và bạn sẽ thấy hàng ngàn người (đa phần là đã ngà ngà say vì cuộc vui đêm giao thừa) ào xuống biển lạnh.

Anh

Người Anh cũng có phong tục xông nhà và tin rằng người đầu tiên đến nhà mình sẽ mang điềm báo trong cả năm. Do đó, người xông nhà thường là nam, bước vào nhà từ cửa chính, tặng vài món quà truyền thống cho gia như như bánh mì để trong bếp, đồ uống cho chủ nhà, than để đốt lò, bằng không anh ta sẽ không được vào nhà. Người Anh cũng cho rằng tất cả những gì vị khách mang đến trong năm mới đều sẽ mang lại may mắn cho họ cả năm

Đan Mạch

Tại quê hương của nhà văn Andersen và câu chuyện cô bé bán diêm, những người Đan Mạch giữ những chiếc đĩa ăn cũ và để dành đến cuối năm và trong những ngày nghỉ đầu năm, họ mang đến trước cửa nhà bạn bè, hàng xóm để đập vỡ chúng. Điều này tượng trưng cho tình bạn và tình xóm giềng, người ta tin rằng nhà nào càng có nhiều đĩa vỡ ngổn ngang trước cửa thì chứng tỏ họ có rất nhiều bạn. Ngoài ra, khi đồng hồ điểm đúng 12h đêm họ sẽ đứng trên ghế và nhảy xuống để chào đón năm mới.

Đức

Chì được xem là sẽ mang lại điềm lành ở đây. Họ đổ chì nung chảy vào nước lạnh và hình dáng khi bị đông cứng lại sẽ nói lên tương lai. Hình trái tim biểu tượng cho tình yêu hay đám cưới, hình tròn có nghĩa là may mắn, hình mỏ neo có nghĩa là bạn cần giúp đỡ và nếu là hình chữ thập hay cây thánh giá thì ai đó có thể gặp chuyện buồn.

Người Đức thường nung chì và đổ vào chậu nước lạnh để đoán tương lai vào năm mới. Ảnh : aroundgermany.com .

Tây Ban Nha

Người Tây Ban Nha ăn 12 quả nhỏ mỗi khắc đồng hồ trong năm mới. Họ tin rằng điều đó sẽ mang đến may mắn và hạnh phúc trong 12 tháng tới.

Hy Lạp

Người ta gọi ngày đầu năm mới tại đất nước này là ngày của thánh Basil, người đã khai sinh ra những nhà thờ của người Hy Lạp, bởi đây cũng là dịp kỉ niệm ngày mất của ông. Họ nướng những chiếc bánh mì hay bánh bông lan đặc biệt, bên trong đặt 1 đồng xu. Quy trình phục vụ món bánh cũng rất đốc đáo. Họ dâng lát đầu tiên cho Chúa, miếng thứ hai cho người đứng đầu gia đình và miếng thứ ba dành cho ngôi nhà. Nếu miếng thứ ba có đồng xu bên trong, mùa xuân năm nay sẽ đến sớm. Còn nếu bất cứ ai nhận được miếng bánh mì trong có đồng xu, họ sẽ được thêm may mắn cho năm sau.

Tại Hy lạp những ai nhận được đồng xu trong miếng bánh của mình sẽ có thêm may mắn trong năm mới sắp đến . Ảnh : whippedtheblog.com . Wales

Tại xứ Wales, khi tiếng chuông nửa đêm đầu tiên rung lên, cửa sau của nhà sẽ được mở và đóng lại ngay tức khắc. Điều này biểu tượng cho việc tiễn đưa năm cũ đồng thời xóa hết mọi điều không may mà nó đã mang đến. Đến tiếng chuông thứ 12 của đồng hồ, cửa nhà lại được mở ra để chính thức đón năm mới với tất cả những ước nguyện cho 365 ngày tới may mắn, thịnh vượng.

Ireland

Những phụ nữ Ireland độc thân có cách cầu nguyện rất riêng và đáng yêu đó là đặt những lá tầm gửi dưới gối với hy vọng sẽ có một tấm chồng tốt trong năm mới. Trong văn hóa truyền thống của Ireland, cách này cũng thường được sử dụng để gạt bỏ những điều không may mắn.

Mỹ

Tại Mỹ người ta tin rằng trao nhau những nụ hôn trong thời khắc giao thừa sẽ mang lại điềm lành và xua đuổi mọi ma quỷ. Tại châu Mỹ nói chung, ôm hôn là hành động luôn làm cho năm mới trở nên tốt đẹp hơn. Theo cách truyền thống nụ hôn ngọt ngào giữa đôi tình nhân, vợ chồng sẽ là minh chứ cho tình yêu chân thành, giúp mọi người quên đi những ký ức không tốt trong quá khứ.

Một đôi bạn trẻ trao nhau nụ hôn trong đêm giao thừa  tại quảng trường Thời Đại, New York, Mỹ . Ảnh : nydailynews.com

Mexico

Người Mexico lại có truyền thống khá thú vị vào năm mới đó là để đảm bảo cho một năm hạnh phúc và may mắn họ sẽ mặc quần lót nhiều màu sắc vào đêm giao thừa. Những ai tìm kiếm vận may sẽ mặc đồ lót màu vàng và nếu đang muốn sớm có nửa kia của trái tim sẽ thử màu đỏ.

Ecuador

Người Ecuador tổ chức năm mới bằng cách quên đi những gì kém may mắn và những lời phàn nàn trong năm cũ. Họ dựng nên những viejos – hình nộm lấy cảm hứng từ những nhân vật đời thường như các chính trị gia và cả hình mẫu trong phim ảnh như Batman và sau đó đốt chúng giữa đường.

Trong khi đó, những người đàn ông sẽ đóng vai các viudas – góa phụ của những nhân vật hình nộp, ăn mặc lôi thôi và nhảy múa trên đường để xin tiền nhằm làm lễ tang cho các “ông chồng” kia. Một trong những truyền thống khá kỳ quặc.

Những hình nộm theo nhiều đề tài nhân vật dựng lên trong năm mới tại Ecuador . Ảnh : kivafellow/blogspot.

Brazil

Người Brazil tin rằng đậu lăng tượng trưng cho sự giàu có và thịnh vượng, vì thế ngày đầu năm mới họ làm những món đậu như súp và dùng chung với cơm hay bánh mì. Các thầy cúng mặc bộ đồ xanh và trắng để làm lễ cầu may mắn với thần nước. Những hoa đăng đặt bên trên là nến, vòng hoa được đưa ra bãi biển Rio de Janeiro và để con sóng cuốn ra ngoài khơi xa với hy vọng năm mới sẽ mang đến sức khỏe, an khang và hạnh phúc cho họ.

Chile

Tại nhiều vùng ở đất nước Nam Mỹ Chile như thành phố Talca, ngoài việc đi tảo mộ, họ còn ngồi luôn tại nghĩa trang và chờ năm mới đến bên cạnh thi hài của người thân.

Nhiều người Chile chọn cách đón năm mới cùng những người đã khuất . ảnh : urban-review.com

Bolivia

Tại Bolivia cũng có nét giống truyền thống tại Mexico khi mọi người mặc màu vàng để cầu may mắn và điểm khác biệt là họ chờ đến đúng ngay thời điểm chuyển giao giữa hai năm để thay đồ. Điều này cũng giúp họ tin rằng mình sẽ thay đổi được vận mệnh xấu.

Australia

Australia có lẽ là quốc gia mà mọi người ít ở nhà nhất trong đêm giao thừa. Sau khi đón năm mới tại các trung tâm thành phố hay bãi biển, họ bắt đầu mở tiệc ăn mừng với heo sữa. Cùng với kem bạc hà cho món tráng miệng, người Australia tin là năm mới sẽ thành công với họ.

Nhật Bản

Nước Nhật bắt đầu “ăn” tết dương lịch từ thế kỉ 19 và tiếp tục giữ truyền thống đó đến nay. Người Nhật sẽ dọn dẹp nhà cửa những ngày cuối năm và cố gắng trả hết các nợ nần của năm cũ. Trước khi đồng hồ điểm 12 giờ, họ rung 108 quả chuông để loại trừ 108 điều xấu.

Nhưng đó chưa phải là điều hấp dẫn nhất. Năm 2014, hãng hàng không All Nippon Airlines (ANA) còn bán vé máy bay đặc biệt cất cánh vào sáng sớm từ sân bay Chubu, tỉnh Aichi để đón những ánh bình minh đầu tiên của năm mới. Ghế ngồi cửa sổ có giá khoảng hơn 700 USD và ghế hàng giữa khoảng 400 USD.

Bánh gạo mochi, thường xuất hiện trong ngày đầu năm mới ở Nhật . Ảnh : oh-isee.com/blog

Philippines

Người Philippines tin rằng tất cả những cái gì hình tròn sẽ mang lại may mắn cho năm mới do đó họ ăn nho, tặng nhau đồng xu, mặc váy có đốm tròn. Họ cũng tung đồng xu trong thờ khắc chuyển giao năm cũ sang năm mới để cầu tiền tài và thịnh vượng.

Ai Cập

Năm mới ở Ai Cập là ngày nghỉ và tràn ngập không khí lễ hội. Mặc dù đã biết năm mới là khi nào họ vẫn làm theo tục lệ là chờ đến khi nhìn thấy mảnh trăng bán nguyệt đầu tiên và lời tuyên bố của chính quyền ban hành.

Trên đỉnh ngọn đồi ở Cairo là nơi thánh đường hồi giáo Muhammad Ali tọa lạc sẽ là nơi lan tỏa thông điệp về năm mới đã đến do vị Grand Mufti - giáo sĩ đứng đầu tuyên bố.

Một người đàn ông đã chờ sẵn bên ngoài thánh đường và gửi lời chúc mừng năm mới đến toàn thể mọi người với câu “Kol Sana We Enta Tayeb!".

Nam Phi

Tại Nam Phi họ rung chuông nhà thờ vào thời khắc giao thừa và bắt những phát đại bác hoặc súng trường lên trời. Những ai ở tỉnh Cape, ngày đầu tiên và thứ 2 của năm mới bạn sẽ tưởng như mình đang tham gia vào lễ hội đường phố khi mọi người mặc những bộ quần áo đầy màu sắc và nhảy múa ngay trên đường phố cùng điệu trống rộn rã.

               
                                     Cape Town rực rỡ trong ngày đầu năm mới .

(Nguồn : www.asiasuntravel.com)

MỘT MÓN QUÀ TÂM LINH NĂM MỚI

Trong những ngày đầu năm mới, tôi thường dành ra nhiều thời giờ hơn, để sống bên Chúa, cảm tạ Người và cầu nguyện cho tất cả các thân nhân, bạn hữu và ân nhân được luôn sống bên Chúa và thực thi Thánh ý của Người. Tôi tự hỏi: “Chúa muốn chúng con sống thế nào trong Năm Mới?”. Tôi còn đang lúng túng suy nghĩ, thì thình lình tôi nhớ tới bản kinh “Chúc nguyện” (Desiderata) người ta mới tìm được trong ngôi thánh đường cũ kỹ và đổ nát, nhà thờ Thánh Phaolô, tại Baltimore, bang Maryland, Hoa Kỳ. Bản kinh được viết năm 1692. Như nhận được một sự trợ giúp đặc biệt của Thiên Chúa, tôi hoan hỷ chuyển bản kinh quí báu đó và gửi tới quí anh, chị, em, để làm qùa Tết năm nay. Bản kinh cũng cho chúng ta biết: Chúa muốn chúng ta sống thế nào trong Năm Mới: 1. “Con hãy bước đi trong khoan thai và êm nhẹ, giữa những vội vã và ồn ào. Con hãy nhớ rằng: Sự bình an thường ẩn mình trong thinh lặng. 2. Con hãy có liên hệ thân thương với mọi người, nhưng đừng đi quá xa, đến nỗi con tự đánh mất chính mình. 3. Con hãy nói sự thật một cách bình tĩnh và rõ ràng. Con cũng hãy lắng nghe người khác, kể cả những người khờ dại và vô minh, bởi vì họ cũng có những câu chuyện riêng của họ. 4. Con hãy xa lánh những người ăn nói hống hách và cư xử thô bạo; họ là một cực hinh cho đời sống tâm linh. 5. Nếu con so sánh mình với người khác, thì con có thể trở thành kiêu căng hoặc ti tiện, bởi vì bao giờ cũng có những người hay hơn, hoặc kém hơn con. Vậy con hãy bằng lòng với khả năng của mình cũng như với những kế hoạch của con. 6. Con hãy tiếp tục chú tâm vào bước đường con đang đi, dù nó chỉ là một bước đi thật khiêm tốn, nhưng nó là bước đi của con mà! 7. Trong khi giao tế, con hãy thận trọng, vì ở đời có lắm kẻ xảo trá. Nhưng con hãy nhìn nhận những hành động đoan chính nơi tha nhân, bởi vì cũng có rất nhiều người sống theo những lý tưởng cao đẹp. Đâu đâu cũng có những người hiền nhân, quân tử và anh hùng. 8. Con hãy là chính mình, con đừng bao giờ sống giả tạo, cũng đừng bao giờ đùa giỡn trong vấn đề yêu đương. 9. Con hãy thanh thản đón nhận tuổi già và hãy nhường chỗ cho giới trẻ, một cách niềm nở và hài hòa. 10. Con hãy tăng cường sức mạnh của tâm linh, để nó bảo vệ con, khi những rủi ro thình lình đến với con. Tuy nhiên, con đừng sống trong mơ mộng hão huyền. 11. Lo âu thường xảy ra, khi con mệt mỏi và cô đơn. Con cần đặt kỷ cương cho mình, nhưng con hãy thân thương với chính con. Bởi vì con là một đứa con của Thiên Chúa, cũng như cây cỏ và trăng, sao, con có quyền được sống trên địa cầu này! 12. Con có biết, hay là con không biết rằng: Vũ trụ này vẫn tiếp tục phát triển, theo một chương trình đã được qui định? Thế nên, con hãy sống an vui trong Thiên Chúa, bất luận con có quan niệm thế nào về Người. 13. Trong mọi hoạt động và ước muốn, con hãy giữ cho linh hồn con được bình an, giữ những ổn tạp của cuộc sống. Tuy nó có những ti tiện, những tội ác và những giấc mơ tan vỡ, nhưng tựu trung, thế giới này vẫn là một thế giới xinh đẹp. Bởi vậy, con hãy cẩn trọng mà sống cho thật hạnh phúc”. Và cũng lại do một sự may mắn, tôi tìm được bản kinh nguyện tân niên, do Đức cha Michael Sailer (1761-1832), Tổng Gíam mục giáo phận Regensburg, Đức quốc, viết. Tôi xin ghi lại, để bạn dùng mà cầu nguyện trước thềm Năm Mới: “Lạy Cha trên trời, con không biết trong năm mới này những gì sẽ xảy đến cho con. Nhưng có một điều con biết chắc chắn, đó là lời Thánh Phaolô viết cho tín hữu tại Rôma rằng: “Thiên Chúa làm cho mọi sự đều sinh lợi ích cho những ai kính mến Người”. (Rm 8, 28) Biết được như vậy, là đã đủ cho con rồi. Bởi vì: • Tất cả chua cay sẽ trở thành niềm an ủi, khi con kính mến Chúa. • Tất cả những thiếu thốn sẽ trở thành dư đầy, khi con kính mến Chúa. • Tất cả những công việc nặng nhọc sẽ trở thành nghỉ ngơi, khi con kính mến Chúa. • Tất cả những giọt nước mắt sẽ trở thành nguồn suối an vui, khi con kính mến Chúa. Con chỉ biết được bấy nhiêu thôi, và như vậy là đã đủ cho con rồi. Amen”. Mến chúc qúi anh, chị, em trong đại gia đình của Chúa một Năm Mới hạnh phúc và an lành! CUNG CHÚC TÂN XUÂN

Lm. Giuse Nguyễn Văn Tịnh

CHÚC PHÚC LÀNH NGÀY ĐẦU NĂM MỚI

                                                    

1-1-2015

     
            

LỄ KÍNH ĐỨC MARIA MẸ THIÊN CHÚA  Lm. Daminh Nguyễn ngọc Long Bên xã hội các nước Tây phương có “ngày nhớ ơn mẹ” hằng năm. Tùy theo tập tục văn hóa mỗi nước chọn ngày tháng nào trong năm làm ngày nhớ ơn mẹ. Nhiều nước chọn một ngày trong tháng Năm. Nhưng trong lịch phụng vụ của Giáo Hội Công giáo, vào ngày đầu năm mới Dương lịch, ngày 01.01., là ngày lễ mừng kính Mẹ Maria, mẹ Thiên Chúa. Tại sao Giáo Hội lại chọn ấn định ngày đầu năm mới là ngày nhớ đến Mẹ Thiên Chúa, mà không chọn vào ngày khác trong năm? Giáo Hội chọn ngày đầu năm mới kính nhớ đến Đức Mẹ Maria, mẹ Thiên Chúa trong niềm tin tưởng xác tín sâu xa vào chúc phúc lành của Thiên Chúa, cùng với niềm vui mừng biết ơn. Trong lễ nghi phụng vụ vào ngày đầu năm mới mừng kính: - một người mẹ đã trao tặng hài nhi Giêsu, đấng cứu thế, sự sống. Đây là cách sống lòng quảng đại kính trọng thiên chức làm mẹ, mà Thiên Chúa đã ban cho được làm mẹ. - một người mẹ khi ngắm nhìn sự sống mới của em bé chào đời con mình đã với lòng cung kính ngạc nhiên mừng rỡ. Và sau cùng chỉ còn biết gìn giữ suy nghĩ mọi sự trong tâm hồn. Một tâm hồn biết bỡ ngỡ ngạc nhiên trước mầu nhiệm sự sống là một tâm hồn có đời sống đơn sơ chân thành.  - một người mẹ đã đặt tên cho con mới chào đời của mình là Giêsu, như lời Thiên Thần Chúa đã loan báo. Đây là tấm lòng một người mẹ yêu thương con mình, nên đã chọn đặt tên cho con mình như thánh ý Thiên Chúa mong muốn. - một người mẹ đã suốt dọc đời sống hằng cùng đồng hành với con mình, cho dù có khi hiểu và cũng có khi không hiểu thấu đáo con đường đời sống của người con. Nhưng người mẹ đó vẫn luôn đứng sát cạnh con mình trong mọi hoàn cảnh. - một người mẹ đã sống cùng chịu đau khổ trong niềm tin tưởng cậy trông phó thác vào thánh ý Chúa đối với con đường đời sống của con mình. Và dần dần người mẹ đó đã hiểu nhận ra chương trình của Chúa muốn thực hiện nơi con mình, cùng qua sự chết của con mình sẽ phát sinh sự sống mới. Trong ngày lễ mừng kính Mẹ Thiên Chúa ngày đầu năm mới, mẹ hài nhi Giêsu muốn đặt con mình dưới sự bảo trợ chúc phúc lành của Thiên Chúa.  Cha mẹ hài nhi Giêsu muốn xin chúc phúc lành của Thiên Chúa cho sự sống mới của con mình, và cho tất cả đời sống con mình còn đang ẩn chứa cùng trên bước đường phát triển hướng về ngày mai.  Theo gương cung cách sống như thế, chúng ta cũng như mẹ Thiên Chúa, ngày đầu năm mới cầu xin chúc phúc lành của Thiên Chúa cho đời sống mình, đời sống tất cả mọi người trong gia đình mình, cho Cộng đoàn xứ đạo, cho quê hương đất nước Việt Nam, nơi sinh ra lớn lên, cho quê hương đất nước nơi đang sinh sống… trong năm mới còn đang chứa đựng nhiều ẩn dấu nơi đời sống tương lai chúng ta. Ngày đầu năm mới chúng ta xin chúc phúc lành của Thiên Chúa xuống: trên các hài nhi trong năm nay sẽ mở mắt chào đời.  trên các đôi bạn trẻ năm nay sẽ thành hôn với nhau. trên  mọi người cha người mẹ đang mong chờ ngày chào đời con mình sắp tới. trên mọi người năm nay bắt đầu bước vào làm việc xây dựng đời sống. trên các trẻ em bạn trẻ năm mới này sẽ bắt đầu cắp sách đi học. trên các thanh thiếu niên năm nay sẽ bước vào ngưỡng cửa trường đại học cao đẳng hay học một ngành nghề chuyên môn. trên mọi người năm nay sẽ tới thời gian đi nghỉ hưu. trên những người chịu đựng sự đau yếu bệnh tật; trên những đôi vợ chồng năm nay có kỷ niệm 25 ,30, 40, 50, 60 năm đời sống hôn nhân với nhau. trên những người phải đi tỵ nạn rời bỏ quê hương xứ sở. trên những người làm việc từ thiện đồng hành giúp đỡ những người cần được giúp đỡ,  và trên  các nhà cầm quyền biết tôn trọng giữ gìn công lý hòa bình cho đất nước cùng người dân trong xã hội. Trong năm mới cầu xin chúc phúc lành của Thiên Chúa chiếu tỏa trên tất cả mọi người chúng ta đang đi tìm Chúa Giêsu, Đấng đã qua sự chết kêu gọi chúng ta vào đời sống mới! Ave Maria, con dâng lời chào Mẹ!

                                                                            (Nguồn:ldcg.de)

NHỮNG NGÀY LỄ CỦA GIA ĐÌNH

  Ngọt ngào tốt đẹp lắm thay,
anh em được sống vui vầy bên nhau.
  (Tv 133,1)

Mỗi gia đình đều có những ngày lễ riêng, đánh dấu những biến cố vui, buồn của gia đình. Chẳng hạn như ngày giỗ của ông bà, cha mẹ, ngày kỷ niệm thành hôn của vợ chồng, ngày sinh nhật, ngày lễ bổn mạng của một người trong gia đình... Những ngày lễ của gia đình là dịp để mọi người trong gia đình quây quần bên nhau trong tình yêu thương hiệp nhất, vun xới thêm tình gia đình.

Đầu năm, mỗi gia đình nên ghi các ngày lễ của gia đình mình vào cuốn lịch Công giáo để dễ nhớ.

1. Lễ Gia tiên

Trong Cựu Ước, Thiên Chúa thường tự xưng là Thiên Chúa của Abraham, của Ixaác, của Giacop, nghĩa là Thiên Chúa các tổ phụ. Ngài không phải là Thiên Chúa của kẻ chết, nhưng là Thiên Chúa của người sống.^[1] Bên kia cái chết, các bậc tiền nhân đã thực sự “sống khôn thác thiêng” đều đang sống trong Thiên Chúa. Các tín hữu ở trần gian kết hợp với họ trong mầu nhiệm các thánh thông công. Do đó, khi bày tỏ lòng hiếu kính, nhớ đến gia tiên tổ phụ, người Công giáo không làm một sự thờ phượng nằm ngoài sự thờ phượng Thiên Chúa, nhưng là để nhờ đó mà thêm lòng biết ơn và kính mến Thiên Chúa là nguồn mọi tình phụ tử trên trời dưới đất^[2]. Đàng khác, khi nhớ đến tổ tiên theo huyết thống, người Công giáo cũng nhớ đến các tổ phụ trong đức tin.

Người Việt Nam thường có thói quen rất tốt: mỗi khi gia đình có việc buồn vui đều luôn tưởng nhớ gia tiên và biểu lộ tâm tình ấy bằng việc cúng lễ, hoặc đơn giản thắp một nén nhang trên bàn thờ. Người tín hữu Công giáo Việt Nam tiếp nhận truyền thống tốt đẹp ấy với một cái nhìn chính xác, phù hợp với đức tin Kitô giáo.

Mỗi gia đình nên có một bàn thờ gia tiên đơn sơ. Ngày tết, ngày giỗ nên giữ một cây hương cháy suốt ngày. Tránh những chi tiết trái với đức tin và tránh tốn kém không hợp tình hợp lý. Về hình thức, cốt sao biểu lộ được tấm lòng và giúp con cháu trong nhà học được tâm tình biết ơn tổ tiên và biết ơn Thiên Chúa Tạo Hoá.

Khi cúng lễ, cần nhắc cho mọi người trong nhà nhớ: đức tin Công giáo dạy ta biết rằng người quá cố không cần đến thức ăn vật chất, các lễ vật chỉ nhằm bày tỏ lòng biết ơn kính nhớ mà thôi.

Lễ gia tiên thường do vị trưởng tộc hoặc người cha trong gia đình chủ lễ. Nếu vị này vắng mặt, thì vợ hoặc con trai hoặc con dâu trưởng chủ lễ.

2. Dọn tất niên

Tết Nguyên đán là dịp sum họp gia đình, kính nhớ tổ tiên và thăm viếng nhau để gia tăng tình thân ái. Cần loại bỏ những chi tiết phong tục quá rườm rà, cũng như những gì đi ngược lại với Tin mừng, và phải lưu ý phát huy những gì tốt đẹp. Khởi đầu là việc dọn tất niên.

Từ giữa tháng chạp là thời gian thuận tiện để mỗi gia đình tổng kết một năm. Cha mẹ và con cái sẽ cùng nhau:

- Làm xong những việc cần thiết còn đọng lại.

- Tổng kết chi thu, thanh toán nợ nần.

- Tổng kết kinh nghiệm sống, kinh nghiệm làm việc một năm qua.

- Chọn hướng sống hoặc chủ đề giáo dục gia đình trong năm mới.

- Dọn mình xưng tội cuối năm.

- Cha mẹ đỡ đầu thăm nom nhắc nhở con thiêng liêng (các con thiêng liêng thì chúc tết cha mẹ đỡ đầu dịp cuối năm hoặc đầu năm).

- Cũng nên dành một tuần lễ kết bó hoa thiêng liêng tạ ơn Thiên Chúa và cầu cho nhau (gồm: dâng lễ, rước lễ, đọc Lời Chúa, lần hạt, hy sinh...)

Những việc trên đây sẽ làm xong trước ngày ăn bữa tất niên (vào ngày cuối năm hoặc một ngày nào sớm hơn, tùy tiện). Bữa ăn này được coi như để kết toán mọi chuyện: còn gì phải xin lỗi nhau, hoặc góp ý xây dựng đều nói hết trong dịp này, để rồi ngày đầu năm sẽ không còn phải nhắc gì đến chuyện cũ, chỉ chúc tuổi nhau thật vui vẻ.

Cũng nên nhân bữa ăn này mà trình bày chủ đề sống của năm tới và dự tính trước việc vui xuân của gia đình, thu xếp sao để trẻ em khỏi lây nhiễm thói xấu cờ bạc ngoài xã hội.

3. Tưởng nhớ gia tiên dịp Tết Nguyên Đán

Dịp Tết Nguyên Đán, trong những gia đình theo đúng tinh thần Việt Nam, ẩn dưới những niềm vui rộn rã đầu xuân là cả một thực tại linh thiêng trầm mặc đầy ắp không gian: cõi hữu hình và cõi vô hình đan dệt vào nhau, ông bà tổ tiên đã khuất như thể đang có mặt giữa con cháu một cách thân thiết, gần gũi, linh thiêng và đầy an ủi. Có được bầu khí ấy là nhờ các nghi lễ rất nghiêm túc của phụng tự gia đình.

Các nghi lễ này mở đầu với giờ “cúng đón” (đón ông bà về ăn tết với con cháu) vào ngày 29 hoặc 30 tết, và kết thúc với giờ “cúng đưa” (tiễn chân ông bà) vào ngày mùng 3 hay mùng 4 tết (có nhà cúng đưa từ chiều mùng 2). Người Công giáo biết rằng các linh hồn đã về với Thiên Chúa vẫn hiệp thông với các tín hữu ở trần gian thường xuyên, chứ không riêng mấy ngày tết, cho nên không có chuyện đón ông bà về ăn tết và tiễn ông bà đi. Tuy nhiên, thiết tưởng ngày nay cả nơi đại chúng người không có đạo, không mấy ai còn hiểu hai chữ đón đưa này theo nghĩa đen, nhưng hiểu theo một nghĩa tượng trưng sâu sắc, nhằm xác định một thái độ nội tâm và đánh dấu khoảng thời gian họ muốn dành để tưởng nhớ gia tiên một cách thật sâu đậm, khoảng thời gian họ muốn để cho tâm hồn lắng đọng trong niềm cảm mến biết ơn.

Trong khoảng thời gian ấy, bàn thờ gia tiên lúc nào cũng có khói hương, mỗi ngày người ta cúng hai ba lần vào đúng giờ cả nhà quy định trước. Mỗi gia đình có một người trực ở nhà để giữ cho hương đèn được liên tục, và lo nấu thức ăn, đúng giờ thì bày lên bàn thờ, thành tâm cầu nguyện. Người trực đóng vai đại diện gia đình, luôn ở trong tâm tình cung kính trước sự hiện diện của anh linh tiên tổ, để bày tỏ niềm biết ơn và tưởng nhớ. Ngày nay, cả người không có đạo cũng không mấy ai còn nghĩ ông bà tổ tiên cần “ăn tết”, nhưng người ta thấy rằng sự túc trực để bày tỏ lòng thành là điều cần thiết. Đó là một tâm tình rất thiêng liêng cao quý mà bầu khí của các lễ nghi gia tiên đã đem lại.

Khi đón nhận các truyền thống tốt đẹp của dân tộc, người Công giáo nhằm đạt được phần tinh hoa, chứ không vụ vào những hình thức rườm rà. Tuy vậy, trong mức độ vừa phải, hình thức vẫn cần thiết. Để phục hồi và phát huy được bầu khí linh thiêng thuận lợi cho tình cảm và hạnh phúc gia đình, rất cần giữ lấy những hình thức diễn tả tối thiểu và chính yếu.

4. Lễ giao thừa

Tối cuối năm, gia đình đoàn tụ, giải trí chung với nhau, cùng thức đón giao thừa. Giây phút kết thúc năm cũ và bắt đầu năm mới là lúc thật ý nghĩa để ca tụng Chúa, Đấng làm chủ thời gian và lịch sử. Khí xuân mới cũng gợi cho ta nhớ đến công trình sáng tạo của Ngài. Chúng ta xin Chúa chúc lành cho một năm mới đang bắt đầu. Sau khi cầu nguyện, mọi người chúc tuổi nhau rồi đi ngủ.

Lễ giao thừa không phải là lễ gia tiên. Lễ gia tiên đã được thực hiện vào lúc “tiên thừa”, tức là lúc đầu hôm đêm cuối năm. Tuần hương thắp lúc giao thừa là để kính thờ Đấng Tạo Hoá và cầu nguyện với Ngài.

5. Lễ Minh niên

Gia đình sum họp buổi sáng đầu năm là điều rất quý giá. Thánh lễ ở nhà thờ xong, mọi người về nhà ngay. Các cháu mừng tuổi ông bà, con cái mừng tuổi cha mẹ, mọi người mừng tuổi nhau.

6. Lễ bổn mạng một người trong gia đình

Trước ngày lễ, người có tên thánh bổn mạng nên dành vài giờ tĩnh tâm cầu nguyện. Ngày lễ, cả nhà đi dự lễ, rước lễ sốt sắng. Kinh tối, theo chương trình trong tuần (nên hỏi linh mục về lời nguyện ngày lễ, chép sẵn từ trước). Nhớ nhắc con thiêng liêng dọn mừng lễ bổn mạng. Hôm lễ, nên mời các con thiêng liêng dùng cơm.

7. Giáp năm ngày rửa tội

Trước ngày lễ, người có lễ kỷ niệm nên dành vài giờ tĩnh tâm cầu nguyện. Ngày lễ, cả nhà đi dự lễ, rước lễ sốt sắng. Trong giờ Kinh tối, gia đình cùng hiệp ý dâng lời tạ ơn, đồng thời cũng nhắc nhớ nhau sống xứng đáng ơn gọi làm Kitô hữu.

8. Thôi nôi hoặc sinh nhật

Đây là dịp vui của toàn gia đình. Những món quà nho nhỏ của mọi người vào dịp này là một cách bày tỏ sự quan tâm và yêu thương nhau. Nên tổ chức một bữa ăn để tạo thêm bầu khí yêu thương. Giờ kinh tối cũng là dịp để toàn thể gia đình cùng hiệp thông với nhau trong niềm vui này.

9. Giáp năm ngày cưới

Mỗi lần phong thánh, Hội Thánh cũng ấn định ngày mừng lễ hằng năm, thường là vào ngày qua đời của vị thánh. Ngày 22-10-2001 vừa qua, Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II đã phong chân phước cho đôi vợ chồng người Ý là Luy và Maria Beltrame Quattrocchi. Tuy nhiên, để ấn định ngày mừng lễ, ngài không chọn ngày qua đời của họ như thường lệ, mà lại chọn ngày kỷ niệm lễ thành hôn của họ: ngày 25-11-1905.

Trước ngày kỷ niệm lễ thành hôn, nếu có điều kiện, vợ chồng nên tĩnh tâm vài giờ, nhớ lại tình thương Chúa và kiểm điểm đời sống để tiếp tục xây dựng hạnh phúc gia đình. Ngày kỷ niệm, vợ chồng, con cái cùng đi dự lễ. Ở nhà, trong bữa ăn kỷ niệm, nên nhắc đến niềm vui này. Những dịp khác trong năm có thể mang những hình thức đơn giản, nhưng hôm nay phải là đại lễ của gia đình. Nếu được, cũng nên mời vài đôi bạn thân thiết cùng dự bữa ăn và chia sẻ kinh nghiệm. Giờ kinh tối, nên dành ít phút để dâng lên Chúa tâm tình tạ ơn, xin Chúa chúc lành và củng cố mối giây yêu thương giữa hai vợ chồng và tất cả gia đình.

10. Ma chay

10.1. Trong thánh lễ an táng cũng như trong những dịp cầu nguyện cho các tín hữu đã qua đời, Hội Thánh cử hành mầu nhiệm phục sinh, xác tín rằng những người đã tin vào Đức Kitô và đã chịu phép Rửa tội để nên chi thể Ngài, sẽ được cùng Ngài vượt qua sự chết mà đến sự sống. Vì thế, mọi lời dẫn giải, lời ca, lời kinh trong các dịp ấy phải diễn tả được niềm hy vọng vào đời sống vĩnh cửu. Trong tinh thần đức tin, thân nhân của người mới qua đời cũng cần tỏ ra can đảm, bình an, tránh khóc lóc ai oán.

10.2. Người Công giáo đón nhận tất cả những gì tốt đẹp trong truyền thống dân tộc về việc tôn kính ông bà tổ tiên cũng như về việc mai táng, nhưng dứt khoát loại bỏ những chi tiết không phù hợp với đức tin, như coi ngày giờ, coi phương hướng, rải giấy vàng bạc, vẽ bùa, đập chén bát khi động quan, vv...

10.3. Tang phục: Nên có một dấu hiệu nào đó để nói lên tâm tình đau buồn thương tiếc tự nhiên của ta, nhưng không nên để nó che mờ nỗi vui mừng lớn lao đích thực của người con vừa được gọi về nhà Cha và niềm hy vọng vào một ngày kia sẽ gặp lại người ấy trong hạnh phúc quê trời. Tránh những tang phục rườm rà gây cảm tưởng mình hoàn toàn mất mát, thất vọng ê chề và những gì không rõ ý nghĩa.

10.4. Mọi cách diễn tả trong tang lễ cũng như trong việc thờ kính tổ tiên phải có ý nghĩa rõ ràng chính xác, hợp với đức tin và tình yêu thương. Làm một hành vi, ta phải hiểu ý nghĩa của hành vi đó. Ví dụ, việc rảy nước thánh và vái kính thi hài phải được hiểu đúng:

- Rảy nước thánh trên thi hài là để nhớ rằng nhờ nước rửa tội, người tín hữu đã được ghi tên vào số những người được sống đời đời.

- Thắp nhang đèn, vái kính trước thi hài tín hữu là vì thân xác ấy đáng tôn trọng: lúc còn sống, thân xác ấy đã là đền thờ Chúa Thánh Thần, và giờ đây đang đợi chờ ngày sống lại.

10.5. Trong việc cầu nguyện cho người quá cố, Lời Chúa là phần quan trọng, nên chọn đoạn Kinh Thánh cho thích hợp.

10.6. Người hướng dẫn các giờ cầu nguyện nên làm phấn khởi lòng trông cậy của thân nhân người quá cố, cũng như hun đúc niềm tin của mọi người đang hiện diện, nhưng phải liệu sao để không làm phật lòng những người đang buồn phiền.

11. Lễ giỗ

Việc cầu nguyện trong ngày giỗ vừa để cảm tạ Chúa đã giải thoát các bậc tổ tiên, đưa về hưởng nhan Chúa, vừa để cầu xin Chúa sớm giải thoát những người đang phải ở luyện ngục (thường đối với những người mới qua đời, ta hướng tới việc cầu hồn, còn đối với những người đã qua đời từ lâu, ta có thể tin vào lòng Chúa nhân từ mà dâng lời cảm tạ). Ngay cả những vị đã chết mà không chịu phép Rửa tội, ta vẫn tin rằng Thiên Chúa nhân từ và đầy quyền năng đã có cách cứu vớt họ trong Đức Kitô và nhờ Đức Kitô.

Giờ kinh tối sẽ theo ngày trong tuần, với lời nguyện giỗ. Nếu là cầu hồn, thì theo mẫu canh thức cầu nguyện cho tín hữu đã qua đời.

Cũng đừng quên rằng chúng ta có thể cầu nguyện với những bậc tổ tiên đang được hưởng hạnh phúc với Thiên Chúa. Nói đúng hơn, ta có thể xin họ cầu nguyện với Chúa cho ta. Khi còn sống, họ đã yêu thương cầu nguyện cho ta, thì khi đã về với Chúa, họ còn yêu thương ta hơn và lời cầu nguyện của họ còn hữu hiệu hơn.

4 CẦU NGUYỆN :

Lạy Chúa,
Cha đã làm cho chúng con thành một gia đình.
Chúng con cần đến nhau
Chúng con yêu thương nhau.
Chúng con tha thứ cho nhau.
Chúng con làm việc với nhau.
Chúng con vui đùa có nhau
Chúng con cầu nguyện bên nhau.

Cùng với nhau chúng con lắng nghe Lời Chúa
Cùng với nhau chúng con lớn lên trong Đức Kitô
Cùng với nhau chúng con yêu thương mọi người chung quanh
Cùng với nhau chúng con phụng thờ Chúa
Cùng với nhau chúng con hy vọng Nước Trời.

Lạy Chúa,

Đó là những điều chúng con ước nguyện,
Xin giúp chúng con đạt tới
nhờ Đức Giêsu Kitô, Chúa chúng con. Amen.

(Nguồn :simonhoadalat.com)

GIÁO DỤC CON CÁI TRONG GIA ĐÌNH CÔNG GIÁO

Thời gian đang dần trôi về những ngày cuối năm. Đây cũng là khoảng thời gian bận rộn và hạnh phúc của gia đình và các đôi uyên ương. Bận rộn vì lo lắng chuẩn bị cho những công việc trong ngày tân hôn; hạnh phúc vì sau bao ngày tháng tìm hiểu đôi bạn trẻ chính thức, trước mặt Chúa và mọi người, được chung sống với nhau, cùng nhau sẻ chia những quyền lợi và trách nhiệm để từ đó xây dựng một gia đình mới góp phần vào sự phát triển của Giáo hội cũng như xã hội.

Tuy nhiên, bên cạnh niềm hạnh phúc của các tân gia đình này vẫn phảng phất một chút ưu tư. Đó là làm sao có thể nuôi dưỡng con cái phát triển cách toàn diện? Làm sao có thể dạy dỗ con cái phù hợp và đáp ứng được với những nhu cầu của Giáo Hội, xã hội?

Để góp phần vào việc xây dựng hạnh phúc gia đình nên trọn, với tâm trạng hòa mình vào niềm vui cũng như những ưu tư của các đôi bạn trẻ, người viết xin chia sẻ một vài suy nghĩ về vấn đề Giáo dục con cái trong gia đình Công Giáo.

1/ Quan điểm của Giáo Hội về giáo dục con cái trong gia đình Công Giáo

Giáo dục là một yếu tố rất quan trọng trong việc hình thành và phát triển nhân cách của con người. Chính vì thế có ý kiến cho rằng muốn biết tương lai của một xã hội thì hãy nhìn vào thực trạng giáo dục hiện có của xã hội ấy. Thông thường khi nói đến giáo dục người ta nghĩ ngay đến nhà trường, các mối quan hệ thầy – trò. Nhưng quá trình giáo dục của một con người không chỉ xảy ra trên ghế nhà trường, trong các mối quan hệ thầy – trò mà còn xảy ra chính ngay trong gia đình người đó nữa. Bởi vậy người thầy đầu tiên của một người không phải là người thầy ở nhà trường mà là chính cha mẹ mình. 

Đức cố Giáo hoàng PIO XI, trong thông điệp Casti Connubii, đã nói: “Thiên Chúa, Đấng khôn ngoan vô cùng, đã quan phòng việc sinh sản cho gia đình như thế, cho toàn thể nhân loại, thì đối với cha mẹ là những người mà Ngài đã ban cho quyền và khả năng để sinh sản, không lẽ Ngài lại không ban thêm cho bổn phận và quyền giáo dục con cái”. 

Thánh công đồng Vaticanô II cũng phán quyết: “Vì là những người truyền thông sự sống cho con cái, nên cha mẹ có bổn phận hết sức quan trọng là giáo dục những người con trong gia đình, và vì thế họ được coi là những nhà giáo dục đầu tiên và chính yếu của chúng”

Qua việc giáo dục, gia đình đào tạo con người đạt tới phẩm giá viên mãn, theo tất cả mọi chiều hướng xã hội. Tức  là gia đình là môi trường giáo dục, huấn luyện con người để có tất cả những phẩm giá, đức tính phù hợp với chuẩn mực của xã hội. Hơn nữa, đối với gia đình Công Giáo thì những điều giáo dục gia đình hướng tới còn phải theo giáo huấn của Giáo Hội. Quả vậy, thánh công đồng đã nói: “Trong gia đình các Ki-tô hữu, với ân sủng dồi dào và trách nhiệm đã lãnh nhận qua bí tích Hôn Nhân, cha mẹ phải dạy dỗ con cái ngay khi chúng còn trong tuổi ấu thơ, hợp với đức tin đã lãnh nhận qua bí tích Thanh Tẩy, để nhận biết và tôn thờ Thiên Chúa, đồng thời yêu thương mọi người xung quanh”

Cha mẹ có nghĩa vụ và quyền cung cấp một nền giáo dục tôn giáo và một sự đào tạo luân lý cho con cái mình, một quyền Nhà nước không thể hủy bỏ mà phải tôn trọng. Bởi vì quyền và nghĩa vụ này của cha mẹ liên kết với việc lưu truyền sự sống (lưu truyền sự sống và nuôi dạy con cái là hai trục chính của Hôn Nhân), và nó cũng thể hiện mối quan hệ yêu thương giữa cha mẹ và con cái.

Như vậy, giáo dục con cái là hồng ân và cũng là đòi hỏi cấp thiết đối với mỗi người cha, người mẹ trong gia đình Công Giáo. Do đó cần có một nội dung và phương pháp giáo dục con cái hợp lý trong mỗi gia đình Công Giáo.

2/ Nội dung giáo dục con cái trong gia đình Công Giáo

Nội dung của giáo dục con cái trong gia đình Công Giáo trước hết là giáo dục để hướng đứa trẻ đến yêu mến, phụng sự Chúa và yêu thương tha nhân. Cha mẹ phải nói cho đứa con về Thiên Chúa, dạy cho chúng thấu cảm về tình thương của Ngài dành cho nhân loại. Thiên Chúa là một người Cha nhân lành, giàu lòng thương xót chứ không phải là một Thiên Chúa hay nổi nóng, hay xử phạt. Điều đáng buồn là có những bậ cha mẹ không biết dạy con cái cầu nguyện như thế nào cho đẹp lòng Chúa, rồi thì nếu con cái không nghe lời thì dọa nạt Chúa sẽ nổi giận, Chúa sẽ xử phạt. Từ đó mà vô tình gieo vào đầu con cái hình ảnh một vị Chúa tàn nhẫn, gian ác.

Bên cạnh giáo dục cho con cái biết kính sợ Thiên Chúa, các bậc cha mẹ còn phải dạy cho chúng biết yêu thương tha nhân. Không thể yêu mến Thiên Chúa mà lại không yêu thương anh em mình. Bởi thế, cha mẹ có nhiệm vụ giáo dục con cái yêu thương, trước hết, các thành viên trong gia đình mình, đặc biệt cần dạy cho trẻ biết thảo kính cha mẹ vì đó là một trong những điều răn của Chúa.

Yêu thương tha nhân không chỉ gói gọn tình thương đó đối với các thành viên trong gia đình mà còn phải hướng tới tình làng nghĩa xóm, tình dân tộc: “Bán anh em xa, mua láng giềng gần”, “Bầu ơi thương lấy bí cùng – Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn”. Thật đáng sợ bởi vì trong xã hội ngày nay người ta sống thờ ơ, lạnh nhạt với nhau. Tính cộng đồng, tình tương thân tương ái bị suy giảm. Con người không còn biết chạnh lòng, thương xót trước những gian truân vất vả của tha nhân nữa. Bởi vậy giáo dục cho con cái biết yêu thương là điều hết sức cần thiết trong môi trường xã hội ngày nay.

Song song với việc giáo dục cho con cái biết mến Chúa, yêu người cũng cần giáo dục cho con cái những nhân đức nhân bản. Đó là những nhân đức cơ bản, nền tảng để con trẻ có thể bước vào xã hội con người.

Vậy những nhân đức nhân bản đó là gì?  Có thể liệt kê như sau: Ngũ thường (Nhân-Nghĩa-Lễ-Trí-Tín), Tứ đức (Công-Dung-Ngôn-Hạnh), Cần, Kiệm, Liêm, Chính, Khôn ngoan, Công bình, Can đảm, Tiết độ, Khiêm nhường, Nhẫn nại,… Đây là những nhân đức thiết yếu để một đứa trẻ phát triển toàn diện, biết cách ứng xử phù hợp và lịch sự với mọi người trong cuộc sống hành ngày.

3/ Phương pháp giáo dục con cái trong gia đình Công Giáo

Nền tảng của mọi phương pháp giáo dục là tình yêu thương bởi vì tình yêu là sức mạnh vĩ đại nhất mà nhân loại có trong tay. Hơn nữa, thánh Âu Tinh đã từng dạy rằng: “Cứ yêu rồi làm điều mình muốn”. Bởi vậy, cho dù có dùng phương pháp giáo dục nào đi chăng nữa mà không xuất phát từ tình yêu thì sẽ không gặt hái được thành công.

Trên nền tảng tình yêu thương, để giáo dục con cái trong gia đình Công Giáo diễn ra thuận lợi, xin đơn cử một vài phương pháp sau:

Trao đổi, tâm sự với con cái. Từ những trao đổi tâm sự chân tình giữa cha mẹ và con cái sẽ làm cho con cái an tâm, tin cậy vào cha mẹ. Nhờ có sự tin cậy như vậy, đứa trẻ sẽ dễ dàng nói lên những mong muốn, tâm tư của mình và từ đó các bậc cha mẹ sẽ hiểu con cái mình hơn, kịp thời can thiệp khi con cái có những hành vi không đúng mực.

Sửa phạt : Thánh Phao-lô nói về bổn phận của cha mẹ trong việc giáo dục con cái như sau: “Những bậc làm cha mẹ, đừng làm cho con cái tức giận, nhưng hãy giáo dục chúng thay mặt Chúa bằng cách khuyên răn và sửa dạy”. Ngày nay khi mà vấn đề nhân quyền được đề cao thì việc dùng roi vọt để sửa phạt con cái có vẻ không phù hợp lắm. Mặc dù thế phương pháp này vẫn còn giá trị của nó. Vấn đề là các bậc cha mẹ không nên sửa phạt con cái bằng roi vọt khi đang trong tâm trạng nóng giận kẻo “giận quá mất khôn”. Cũng cần giải thích rõ cho con cái biết tại sao chúng bị hình phạt như vậy. Bên cạnh đó, không nên (đúng hơn là không được) dùng những từ ngữ cay nghiệt để sửa dạy con cái. Phải dùng những lời nói yêu thương giúp con cái nhận ra vấn đề, nhận ra sai lầm của chúng để từ đó cùng giúp chúng sửa chữa lỗi lầm.

Kỷ luật: Cho dù yêu thương con cái đến mấy cũng không được quá dễ dãi với chúng. Cần phải có kỷ luật, khuôn phép. Tuy nhiên, kỷ luật cần phải linh động, phù hợp vì luật tạo ra là vì con người chứ không phải con người làm ra là vì luật. Nếu kỷ luật dễ dàng quá sẽ làm cho con trẻ coi thường khuôn phép, ngược lại sẽ gây nên tình trạng khô cứng, áp đặt.

Gương sáng: Cha mẹ sẽ không thể dạy dỗ con cái sống đúng đắn nếu như cuộc sống của chính bản thân cha mẹ cũng tà tà, lèng phèng. Trong môi trường gia đình con cái sẽ bị ảnh hưởng rất nhiều bởi phong cách, lối sống của cha mẹ. Chính vì vậy, để có một cuộc sống tốt thì chính cha mẹ hãy làm gương cho con cái noi theo như lời dạy của thánh công đồng: “Nhờ có gương sáng của cha mẹ, con cái trong gia đình sẽ dễ dàng thực thi lòng nhân ái, lãnh nhận ơn cứu độ và sống thánh thiện hơn”.

Bên cạnh đó, cha mẹ cũng nên nêu lên những gương sáng về người thực việc thực trong đời sống để cùng con cái noi theo. Đặc biệt là gương sáng của các bậc thánh nhân trong Giáo Hội.

Tạm kết

Giáo dục con cái trong gia đình là một trong hai trục chính của bí tích Hôn nhân Công giáo. Nếu như truyền sinh có vai trò duy trì nòi giống và đảm bảo sự tồn tại của xã hội thì giáo dục giúp con người thực sự là người hơn trong xã hội mình đang sống. Chính vì vậy giáo dục con cái trong gia đình Công giáo đóng một vai trò quan trọng trong việc hình thành và phát triển nhân cách con người, giúp con người trưởng thành hơn trong việc kính Chúa và yêu người. Bởi thế, chúng ta cần quan tâm thúc đẩy và xây dựng một nền giáo dục gia đình xứng đáng với tầm quan trọng vốn có của nó.

Giuse Trần

                                                                      (Nguồn: ditimchanly.org)

GIA ĐÌNH CỦA TÔI ƠI!

SUY NIỆM 

CHÚA NHẬT LỄ THÁNH GIA THẤT - NĂM B -  2014

                                                                   Lm. Giuse Đỗ Đức Trí

Chúng ta cùng cả Giáo Hội Việt Nam dành năm 2014 cho việc nhìn lại đời sống gia đình để cùng nhau làm cho Tin Mừng trở nên mới mẻ và thành động lực sống cho gia đình. Lý do Giáo Hội Việt Nam và Giáo phận chúng ta chọn năm nay cho việc Sống và loan báo Tin Mừng là vì trong những năm vừa qua nhìn lại lại đời sống của các gia đình, nó đã mất đi nhiều vẻ đẹp và sự tươi sáng của một mái ấm, mà thay vào đó, gia đình đang chịu sức ép và sự công phá nặng nề bới các khuynh hướng của xã hội đưa đến sự đổ vỡ, bất hạnh và nạn nhân đầu tiên của các cuộc chiến trong gia đình chính là con cái.

Ai cũng biết rằng gia đình là tế bào đầu tiên của xã hội, là Hội Thánh tại gia, thế nhưng nhiều gia đình đã bỏ quên đời sống cầu nguyện, đã không còn phải là một tổ ấm hiệp nhất yêu thương, đã không còn là nơi an toàn cho con cái và sự sống, và mất đi nhiệt tâm sống đạo và giới thiệu về Chúa Kitô cho người bên cạnh.

Nhìn vào những bản thống kê gần đây thực sự đã gây lo ngại cho tương lai của các gia đình, các cuộc hôn nhân không tình yêu, hôn nhân vì kinh tế với người ngoại kiều gia tăng. Tình trạng hôn nhân tan vỡ đã lên đến mức báo động khoảng 40%, trong đó người Công Giáo khoảng 15%. Tình trạng bỏ quê lên thành phố hoặc vào Nam làm ăn khiến cho hàng chục triệu người phải ly tán xa gia đình vì công ăn việc làm. Con số ca nạo phá thai ở một số các bệnh viện lớn khoảng 300.000 ca trong một năm… và bao nhiêu vấn đề về kinh tế, lối sống khác nữa đang ảnh hưởng đến gia đình.

Trong bối cảnh ấy chúng ta mừng lễ Thánh Gia Chúa Giêsu Đức Mẹ và Thánh Giuse, đồng thời mừng các gia đình kỷ niệm giáp năm ngày thành hôn, đây là dịp tốt nhất để chúng ta nhìn vào mẫu gương gia đình của Chúa để soi rọi và điều chỉnh gia đình của mình.

Không phải chỉ ngày nay mới có nhiều khó khăn cho gia đình, nhưng có thể nói thời nào cũng có những khó khăn riêng của nó, và vì thế Giuse Maria cũng có những khó khăn riêng trong gia đình của các Ngài, nhưng các Ngài vẫn giữ gìn được sự bình an và làm cho gia đình mình trở thành một gia đình tuy nghèo nàn đơn sơ, nhưng rất ấm cúng, hạnh phúc và thánh thiện. Các Ngài đã làm cách nào?

Các Ngài đã biến gia đình mình trở thành một gia đình cầu nguyện. Nói như thế không có nghĩa là lúc nào họ cũng đọc kinh, mà là gia đình của các ngài luôn sống trong bầu khí cầu nguyện, luôn có tâm tình cầu nguyện. Vì Giuse Maria rất ý thức về sự hiện diện của Chúa trong gia đình của mình, Đức Giêsu vừa là con, song lại vừa là Thiên Chúa đang ở trong gia đình, nên mọi công việc, mọi lo toan trong gia đình, hai ông bà đã làm vì Chúa và làm mọi việc để cho Chúa được lớn lên trong gia đình. Chính vì thế họ dễ dàng nhận ra tiếng nói của Thiên Chúa qua lời mộng báo đem trẻ Giêsu và Mẹ Người trốn qua Ai Cập để tránh nguy hiểm cho Giêsu.

Chắc chắn nhìn vào khung cảnh của hang đá giáng sinh chúng ta đã có thể thấy được bầu khí đạo đức thánh thiện và yêu thương toát lên từ gia đình này. Gia đình này đã nêu gương cho tình tình yêu chung thủy. Có những lúc Giuse bị “cám dỗ” giải quyết vấn đề theo thói thường của xã hội, tức là chấp nhận một cuộc ly hôn, bỏ trốn một mình. Thế nhưng trong hoàn cảnh ấy, Giuse vẫn dằn vặt để mong tìm kiếm thánh ý Thiên Chúa trong thử thách đầu đời cuộc sống gia đình của mình. Vì trăn trở và lo lắng cho Maria, nên Giuse đã không tố cáo Maria, mà lại đón nhận Maria về nhà theo lời của Sứ thần mộng báo. Điều đó chứng tỏ Giuse đã chọn để trung tín trong cuộc sống hôn nhân mà Chúa đã muốn, là đón nhận và yêu thương Maria như là vợ của mình.

Kế đến Gia đình Thánh Gia nêu gương bảo vệ sự sống. Sự sống là quà tặng của Thiên Chúa, thuộc chủ quyền của Thiên Chúa, con người không bao giờ được phép định đoạt cho đứa con này được sống, được sinh ra, đứa kia phải chết. Giuse và Maria ý thức rất rõ mầm sống trong lòng của Maria là chính Thiên Chúa nữa. Vì thế mà Giuse và Maria đã hết lòng để bênh vực và bảo vệ sư sống này. Khi vua Herode ra lệnh tiêu diệt tất cả các hài nhi trong vùng, thì Giuse đã dựa vào giải pháp của Thiên Chúa, đó là đem Hài nhi và Mẹ Người trốn qua Ai Cập. Một cuộc tẩu thoát như thế quả thật là nhiều nguy hiểm gian nan, nhưng bằng mọi giá, Giuse đã đem Maria và Hài nhi ra đi ngay lúc nửa đêm để tránh bàn tay độc ác của Herôđe và bảo vệ sự an toàn cho hài nhi. Rồi khi được lệnh trở về, Giuse cũng đã khôn ngoan để chọn vùng Nazaret là một làng quê bình yên để cư ngụ giúp cho sự an toàn của hài nhi và cả gia đình.

Sau cùng, Gia đình Thánh gia đã nêu gương cho chúng ta trong việc sống và loan báo Tin Mừng. Nếu hiểu Tin Mừng là tin vui cứu độ, tin giải thoát cho nhân loại và chính con người của Chúa Giêsu là Tin Mừng, Ngài đến từ Thiên Chúa để ở với con người, thì Giuse Maria quả thật đã trở thành tấm gương sống và loan báo Tin Mừng này. Giuse Maria đã sống Tin Mừng bằng cách mở rộng tâm hồn để cho Thiên Chúa, Đấng cứu thế bước vào tâm hồn và chi phối cuộc đời của mình. Cả Giuse và Maria không thể hiểu hết những lời giải thích của sứ thần về việc đầu thai của Hài nhi, của việc đón nhận Hài nhi và đặt tên là Giêsu, song ông bà đã xin vâng không hề nghi nan. Trong khung cảnh Giáng sinh thì chính Giuse và Maria đã giới thiệu Hài nhi mới sinh bọc trong khăn và đặt nằm nơi máng cỏ cho các mục đồng, cho các nhà đạo sĩ và chắc chắn các mục đồng các đạo sĩ không chỉ thờ lạy Hải nhi mà còn được ẵm bế hài nhi và tin rằng Ngài là tin vui cho toàn dân.

Thưa quý OBACE, với trách nhiệm làm cha mẹ, có khi nào chúng ta tự đặt vấn đề với nhau hoặc với chính mình để tìm nguyên nhân tại sao gia đình mình không hạnh phúc? Tại sao gia đình mình hay lục đục cãi vã…? Đừng tránh né sự thật hãy đặt vấn đề với chính lương tâm của mình chúng ta sẽ tìm được câu trả lời.

Nhiều gia đình hôm nay đã để cho cái ti vi và các chương trình trên đó thống lĩnh suốt ngày trong gia đình và khiến họ không còn giờ cho việc đọc kinh mỗi tối, không còn giờ để nói chuyện với nhau, và thậm chí bữa cơm gia đình mọi người cũng dán mắt vào cái tivi và không còn cười đùa được với nhau nữa. Vì không nói chuyện được với nhau, khiến họ cũng không thể hiểu nhau và không còn thông cảm yêu thương nhau được nữa.

Nhiều cha mẹ vì ích kỷ hẹp hòi, vì thiếu lòng quảng đại mà họ biến gia đình mình trở thành lò sát sinh, giết chết nhiều đứa con của mình. Một gia đình như thế sẽ không thể có bằng an trong tâm hồn và vì thế sẽ không thể nào có bình an trong gia đình, ngược lai chỉ có sự dằn vặt và cắu gắt mà thôi. Nhiều gia đình khác đã không biết phải dạy dỗ con cái thế nào, đã để cho công việc, ăn uống  say sưa, cờ bạc, cá độ và bạn bè chiếm hết thời giờ của con cái, khiến cho con cái cảm thấy lạc lõng ngay trong gia đình.

Hãy tạ ơn Chúa vì hồng ân gia đình Chúa ban cho mỗi người, và tạ ơn Chúa vì món quà là vợ, là chồng, là con cái Chúa đã ban tặng cho gia đình. Hãy đón nhận nhau như là quà tặng của Thiên Chúa để biết trân trọng đối với nhau và nhất là trân trọng với Đấng đã trao tặng mình. Hãy nhìn vào gia đình Thánh gia để học ở nơi đó tấm gương của người chồng, người vợ thánh này, mà biết vun đắp cho gia đình mình trở nên một gia đình thánh thiện, ấm cúng, thuận hòa.

Điều chúng ta cần quan tâm không chỉ là gia đình chúng ta ăn cái gì, mua sắm cái gì, điều mà mọi người cần phải đầu tư nhiều hơn đó là gia đình chúng ta sống như thế nào, có hạnh phúc hay không. Đó mới là điều đáng hãnh diện và mơ ước. Khi vun đắp cho gia đình mình mỗi ngày như thế, thì chúng ta sẽ là gia đình sống và làm chứng về Chúa cho người chung quanh. Amen.

VÀI LỜI KHUYÊN ĐÁNG GIÁ CHO CÁC ĐÔI VỢ CHỒNG

Hãy xét kỹ từng bước cụ thể để kiến tạo hoặc tái tạo một cuộc hôn nhân hạnh phúc.

1/ Nhớ xem bạn đã làm gì trước khi lấy nhau. Bạn đã chẳng giành làm mọi việc, luôn tỏ ra dễ thương, luôn cư xử đúng đắn, ân cần lịch sự, chu đáo và tử tế đấy ư ? Đây là phương cách tuyệt hảo giúp cho đời sống hôn nhân của bạn được luôn vững chắc, cho dù nó có gặp trắc trở đi nữa thì bạn vẫn có thể khiến nó lại nở hoa.

2/ Khởi đầu và kết thúc mỗi ngày bằng một lời tình tứ, trong ngày, nếu có thể, hãy dành vài phút gọi điện cho vợ để nói vài câu tình tứ. Sau hết, nhớ rằng dịp biểu lộ tình yêu tốt nhất là trước mặt người khác. Thỉnh thoảng nên gởi một lá “thư tình” qua bưu điện. Những món đầu tư này tuy nhỏ nhưng lãi suất rất cao.

3/ Thỉnh thoảng, nên tặng quà hoặc ảnh. Giá trị không phải ở món quà mà ở tình yêu biểu lộ qua món quà. “Không có người tặng thì quà chẳng là gì cả”. Một thi sĩ cũng đã viết: “Nhẫn và ngọc không phải là quà mà chỉ là lời biện minh cho món quà”. Món quà đích thực chính là bản thân người trao tặng.

4/ Cùng nhau sống những giây phút đầy ý nghĩa. Hãy nhớ lại xem các bạn từng khao khát tỏ tình với nhau ra sao và đã tốn biết bao thời giờ để nói yêu nhau trước khi kết hôn? Hãy lặp lại những tiến trình trên. Đi dạo hoặc tắt truyền hình cho người bạn đời thấy như thể họ là người trọng yếu nhất của đời bạn. Mà thực sự là thế, dù bạn có thừa nhận hay không cũng vậy.

5/ Biết lắng nghe. Một nhà thông thái đã nói: “Nói là chia sẻ còn nghe là săn sóc”. Hãy lắng nghe muôn vàn tình tiết và câu chuyện vụn vặt mỗi ngày của người bạn đời. Hãy nhớ luôn rằng: BỔN PHẬN KHIẾN TA LÀM VIỆC TỐT NHƯNG TÌNH YÊU KHIẾN TA LÀM VIỆC HOÀN HẢO. TÔI XIN nhấn mạnh một lần nữa: “Điều ta bắt đầu như một bổn phận sẽ kết thúc thành tình yêu”.

6/ Đừng để người bạn đời phải tranh giành với con cái sự quan tâm của bạn. Hãy dành thời giờ riêng cho người bạn đời.

7/ Mỗi khi xung khắc, hãy nhớ là có thể xung khắc mà không gắt gỏng. Song, đừng bao giờ đi ngủ mà chưa hoà giải. Bạn sẽ chẳng ngủ ngon nổi và những xung khắc ấy sẽ in vào tiềm thức cả hai người để rồi sẽ trở nên nguyên nhân cho những xung khắc khác.

8/ Hãy nhớ rằng Tạo Hoá đã đặt người nam làm chủ gia đình. Có lẽ đây chính là bước quan trọng nhất khi có đàn ông nắm giữ những quyết định quan trọng, người phụ nữ sẽ được an tâm. Rất ít khi tôi gặp một cuộc hôn nhân thực sự hạnh phúc khi người chồng không phải là chủ gia đình. Tuy nhiên, người chồng cũng phải nhớ rằng mình chỉ có thể chu toàn bổn phận bằng tình yêu và thân ái cũng như với uy quyền và sự cương quyết. Người xưa dạy: Chồng phải kính trọng và yêu thương vợ như chính bản thân mình.

9/ Hãy nhớ mình sẽ thường phải “nhượng bộ” để làm vui lòng hay thông cảm với người bạn đời. Tình cảnh lúc ấy có lẽ hơi khó chịu đấy, nhưng nó sẽ giúp bạn và cuộc hôn nhân của bạn khỏi tan vỡ.

10/ Cố dùng công thức có bảo chứng sau đây để pha chế món: “Hôn nhân hạnh phúc”.

- 1 chén tình yêu 5 muỗng hy vọng

- 2 chén chung thuỷ 2 muỗng dịu dàng

- 3 chén thứ tha 4 cân cậy tin

- 1 chén nghĩa tình 5 thùng nụ cười

Lấy tình yêu và chung thủy hoà trộn với cậy tin khuấy lên với dịu dàng, ân cần và hiểu biết, bạn nên thêm nghĩa tình và hy vọng. Pha màu cho tươi bằng nụ cười. Đem nướng dưới ánh mặt trời. Dùng thật nhiều mỗi ngày.

11/ Lấy câu: “Hãy sống tử tế, nhân hậu và tha thứ cho nhau” làm kim chỉ nam hằng ngày.

12/ Khi gặp những xung khắc không thể tránh thì ai dàn hoà trước cũng được. Song người dàn hoà chứng tỏ mình chín chắn và biết yêu thương hơn.

  Sưu Tầm
(Nguồn : giaoducconggiao.net)